ਅਧਿਐਨ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸ਼ੂਗਰ ਅਤੇ ਗੁਰਦੇ ਦੇ ਜੋਖਮ ਲਈ ਖੂਨ ਦੇ ਮਾਰਕਰਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਦਾ ਹੈ

ਭਾਰਤੀ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਛੁਪੇ ਹੋਏ ਬਾਇਓਕੈਮੀਕਲ ਮਾਰਕਰਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜੋ ਮੌਜੂਦਾ ਡਾਇਗਨੌਸਟਿਕ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਗੁਰਦਿਆਂ ਦੀਆਂ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸਿੱਟਾਦੇ ਜਰਨਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਖੋਜ ਜੁਲਾਈ 2025 ਵਿੱਚ, ਸ਼ੂਗਰ ਦੀ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਦੀ ਉਮੀਦ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੋ।

ਭਾਰਤ ‘ਤੇ ਸ਼ੂਗਰ ਦਾ ਬੋਝ

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਤੰਬਰ 2023 ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰੈਸ ਸੂਚਨਾ ਬਿਊਰੋ ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਭਾਰਤ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸ਼ੂਗਰ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵਿੱਚ 101 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਾਲਗ ਟਾਈਪ 2 ਸ਼ੂਗਰ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹਨ ਅਤੇ ਹੋਰ 136 ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕ ਪ੍ਰੀ-ਡਾਇਬੀਟੀਜ਼ ਦੇ ਜੋਖਮ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਜੈਨੇਟਿਕ, ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਕਾਰਕਾਂ ਦੇ ਸੁਮੇਲ ਦੁਆਰਾ ਸੰਚਾਲਿਤ, ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਅਕਸਰ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਅਣਜਾਣ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਗੰਭੀਰ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਅਸਫਲਤਾ, ਨਜ਼ਰ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਜਾਂ ਨਸਾਂ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਵਿਕਸਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ (CKD) ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਡਾਇਗਨੌਸਟਿਕ ਟੂਲ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਗਲੂਕੋਜ਼, HbA1c ਅਤੇ ਕ੍ਰੀਏਟੀਨਾਈਨ ਟੈਸਟ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਅੰਸ਼ਕ ਤਸਵੀਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ. ਸਨੇਹਾ ਰਾਣਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਟਾਈਪ 2 ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਸਿਰਫ਼ ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਅਮੀਨੋ ਐਸਿਡ, ਚਰਬੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਸਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਮਿਆਰੀ ਟੈਸਟਾਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਇਸ ਲੁਕਵੀਂ ਗਤੀਵਿਧੀ ਨੂੰ ਖੁੰਝ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਕਈ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ,” ਸਨੇਹਾ ਰਾਣਾ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ (IIT) ਬੰਬਈ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਲੇਖਕ।

ਸਮਝਾਇਆ। ਭਾਰਤ ਆਪਣੇ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਬੋਝ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਨਜਿੱਠ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਅਧਿਐਨ ਹਾਈਲਾਈਟਸ

ਓਸਮਾਨੀਆ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਦੇ ਡਾ. ਰਾਕੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਸਹਾਏ ਅਤੇ ਡਾ. ਮਨੀਸ਼ਾ ਸਹਾਏ ਅਤੇ ਕਲੈਰਿਟੀ ਬਾਇਓਸਿਸਟਮ ਇੰਡੀਆ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ ਦੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਆਈਆਈਟੀ ਬੰਬੇ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਪ੍ਰਮੋਦ ਵਾਂਗੀਕਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ। ਲਿਮਿਟੇਡ, ਪੁਣੇ, ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਲੁਕਵੇਂ ਪੈਟਰਨਾਂ ਨੂੰ ਬੇਪਰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਮੈਟਾਬੋਲੋਮਿਕਸ, ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਛੋਟੇ ਅਣੂਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ।

ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਜੂਨ 2021 ਅਤੇ ਜੁਲਾਈ 2022 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਓਸਮਾਨੀਆ ਜਨਰਲ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ 52 ਵਲੰਟੀਅਰਾਂ ਤੋਂ ਪੂਰੇ ਖੂਨ ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ। ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ 15 ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਿਅਕਤੀ, ਟਾਈਪ 2 ਸ਼ੂਗਰ ਵਾਲੇ 23 ਮਰੀਜ਼, ਅਤੇ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ (DKD) ਵਾਲੇ 14 ਮਰੀਜ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਤਰਲ ਕ੍ਰੋਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫੀ-ਮਾਸ ਸਪੈਕਟਰੋਮੈਟਰੀ (LC-MS) ਅਤੇ ਗੈਸ ਕ੍ਰੋਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫੀ-ਮਾਸ ਸਪੈਕਟ੍ਰੋਮੈਟਰੀ (GC-MS) ਵਰਗੀਆਂ ਉੱਨਤ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਗਭਗ 300 ਮੈਟਾਬੋਲਾਈਟਾਂ ਨੂੰ ਸਕੈਨ ਕੀਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 26 ਮੈਟਾਬੋਲਾਈਟ ਮਿਲੇ ਜੋ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਨਿਯੰਤਰਣਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵੱਖਰੇ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੁਝ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗਲੂਕੋਜ਼ ਅਤੇ ਕੋਲੇਸਟ੍ਰੋਲ, ਦੀ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਦੂਜੇ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵੈਲੇਰੋਬੇਟੇਨ, ਰਿਬੋਥਾਈਮਾਈਡਾਈਨ ਅਤੇ ਫਰੂਟੋਸਿਲ-ਪਾਇਰੋਗਲੂਟਾਮੇਟ, ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਇਬੀਟੀਜ਼ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਨਹੀਂ ਸਨ। “ਇਹ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਡਾਇਬੀਟੀਜ਼ ਸਿਰਫ ਗਲੂਕੋਜ਼ ਦੇ ਵਿਗਾੜ ਤੋਂ ਪਰੇ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵਿਆਪਕ ਪਾਚਕ ਵਿਕਾਰ ਹੈ,” ਸ਼੍ਰੀ ਵਾਂਗੀਕਰ ਨੇ ਕਿਹਾ।

ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਉਪ ਸਮੂਹਾਂ ਦਾ ਵੀ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ; ਇੱਕ ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਪਾਚਕ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਤਣਾਅ, ਸੋਜਸ਼ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਪਾਚਕ ਕਿਰਿਆ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਸੁਰੱਖਿਅਤ, ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਅਤੇ ਕਿਫਾਇਤੀ ਦਵਾਈਆਂ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਬਾਇਓਸਿਮਿਲਰ ਲਈ ਆਪਣੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਅਪਡੇਟ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ

ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਖੋਜ ਅਤੇ ਉਦੇਸ਼

ਡਾ: ਰਾਕੇਸ਼ ਸਹਾਏ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਮਾਰਕਰ ਇੱਕ ਦਿਨ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕੋਲੇਸਟ੍ਰੋਲ ਟੈਸਟਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਜੋਖਮ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਹਮਲਾਵਰ ਇਲਾਜ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਲਾਭ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।”

ਜਦੋਂ ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਵਾਲੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਦੂਜੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਟੀਮ ਨੇ ਸੱਤ ਮੈਟਾਬੋਲਾਈਟਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਐਰਾਬੀਟੋਲ, ਮਾਇਓ-ਇਨੋਸਿਟੋਲ, ਰਿਬੋਥਾਈਮਾਈਡਾਈਨ ਅਤੇ 2PY ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਮਿਸ਼ਰਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜੋ ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਤੋਂ ਸ਼ੂਗਰ ਰੋਗੀਆਂ ਅਤੇ ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਵਧਦੇ ਹਨ।

“ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਣੂਆਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਕੇ, ਅਸੀਂ ਕਿਡਨੀ ਦੀਆਂ ਜਟਿਲਤਾਵਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾ ਸਕਦੇ ਹਾਂ,” ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਰਾਣਾ ਨੇ ਕਿਹਾ।

“ਇਹ ਮਾਰਕਰ ਮੌਜੂਦਾ ਮਾਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਜੋੜ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕ੍ਰੀਏਟੀਨਾਈਨ ਦਾ ਮਾਪ, ਈਜੀਐਫਆਰ ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਤੇ ਐਲਬਿਊਮਿਨੂਰੀਆ, ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਮਾਰਕਰ ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਜੋਖਮ ਵਾਲੇ ਸ਼ੂਗਰ ਰੋਗੀਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਾਲੇ ਇਲਾਜਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦੇ ਹਨ,” ਡਾ. ਮਨੀਸ਼ ਸਾਹਾ ਨੇ ਕਿਹਾ।

ਪਲਾਜ਼ਮਾ ਜਾਂ ਸੀਰਮ ‘ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਿਛਲੇ ਅਧਿਐਨਾਂ ਦੇ ਉਲਟ, ਇਸ ਖੋਜ ਨੇ ਪੂਰੇ ਖੂਨ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਲਾਲ ਖੂਨ ਦੇ ਸੈੱਲਾਂ ਤੋਂ ਮੈਟਾਬੋਲਾਈਟਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਵਿਆਪਕ ਪਹੁੰਚ ਇਹ ਦੱਸ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿ ਪੱਛਮੀ ਅਧਿਐਨਾਂ ਦੇ ਕੁਝ ਮਸ਼ਹੂਰ ਮਾਰਕਰ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬ੍ਰਾਂਚਡ-ਚੇਨ ਅਮੀਨੋ ਐਸਿਡ (BCAAs), ਭਾਰਤੀ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।

ਸ੍ਰੀ ਵਾਂਗੀਕਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਕਲੀਨਿਕਲ ਅਨੁਵਾਦ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਂਗਲਾਂ ਦੇ ਚੁਭਣ ਨਾਲ ਬਣੇ ਸੁੱਕੇ ਖੂਨ ਦੇ ਚਟਾਕਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਇੱਕ ਟੈਸਟ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਾਡੀ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ,” ਸ਼੍ਰੀ ਵਾਂਗੀਕਰ ਨੇ ਕਿਹਾ।

ਖੋਜਕਰਤਾ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਛੋਟੇ ਨਮੂਨੇ ਦੇ ਆਕਾਰ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਵਿਭਿੰਨ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਅੰਤਮ ਟੀਚਾ ਸਧਾਰਨ, ਕਿਫਾਇਤੀ ਡਾਇਗਨੌਸਟਿਕ ਟੈਸਟਾਂ ਨੂੰ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨਾ ਹੈ ਜੋ ਜਟਿਲਤਾਵਾਂ ਦੇ ਉੱਚ ਜੋਖਮ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਇਲਾਜ ਦੀਆਂ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਰਾਣਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਅਸੀਂ ਅਕਸਰ ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਇੱਕ-ਆਕਾਰ-ਫਿੱਟ-ਸਾਰੀ ਪਹੁੰਚ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਇਹਨਾਂ ਨਵੇਂ ਮਾਰਕਰਾਂ ਨਾਲ, ਅਸੀਂ ਹਰੇਕ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਖਾਸ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ,” ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਰਾਣਾ ਨੇ ਕਿਹਾ।