ਭਾਰਤ ਮੈਡੀਕਲ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਮਾਪਦੰਡ ਸਥਾਪਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ: ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ

ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸੋਮਵਾਰ (13 ਜੁਲਾਈ, 2026) ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਡਾਕਟਰੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਮਾਪਦੰਡ ਸਥਾਪਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੀਨ ਥੈਰੇਪੀ ਅਤੇ ਪਰਮਾਣੂ ਦਵਾਈ ਰਾਹੀਂ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਸਿਹਤ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਹੱਲ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਕਿੰਗ ਜਾਰਜ ਮੈਡੀਕਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਲਖਨਊ ਦੀ 22ਵੀਂ ਕਨਵੋਕੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵੀ ਵਧੇਰੇ ਆਤਮ-ਨਿਰਭਰ ਬਣ ਕੇ ਉਭਰ ਰਹੀ ਹੈ।

“ਅੱਜ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਸਵੈ-ਨਿਰਭਰ, ਪਹੁੰਚਯੋਗ, ਕਿਫਾਇਤੀ, ਆਧੁਨਿਕ ਅਤੇ ਲੋਕ-ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਵਜੋਂ ਉਭਰੀ ਹੈ। ਅੱਜ, ਭਾਰਤ ਜੀਨ ਥੈਰੇਪੀ, ਪਰਮਾਣੂ ਦਵਾਈ ਅਤੇ ਹੋਰ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਸਿਹਤ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਹੱਲ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ,” ਸ਼੍ਰੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ।

ਲੋਕ ਸਭਾ ਸਾਂਸਦ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਹੀਮੋਫਿਲੀਆ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਇੱਕ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਜੀਨ ਥੈਰੇਪੀ ਦਾ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਪੁਣੇ ਦੇ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾਨ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਇੱਕ ਅਤਿ-ਆਧੁਨਿਕ ਨੈਨੋਮੈਡੀਸਨ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ‘ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਲਿੰਕਡ ਇਨਸੈਂਟਿਵ’ ਸਕੀਮ ਨੇ ਮੈਡੀਕਲ ਉਪਕਰਨਾਂ ਦੇ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਨਿਰਮਾਣ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਹੁਲਾਰਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

“2024 ਵਿੱਚ, ਅਸੀਂ ਨੈਪੀਥਰੋਮਾਈਸਿਨ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ – ਪਹਿਲੀ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਮੈਕਰੋਲਾਈਡ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕ। ਇਹ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਵਾਲੇ ਨਮੂਨੀਆ ਦੇ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗੀ। ਅੱਜ, ਭਾਰਤ ਸਿਹਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸਵੈ-ਨਿਰਭਰਤਾ ਵੱਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। 2023 ਵਿੱਚ, ਅਸੀਂ ਪਹਿਲੀ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਅਤੇ ਐਮਆਰਆਈ ਲਾਈਟਫੌਰਡ ਹਾਈ ਫੀਲਡ ਮਸ਼ੀਨ, ਜੋ ਕਿ ਹਾਈ ਫੀਲਡ ਹੈ, ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਸ੍ਰੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ।

ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ 19,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਨ ਔਸ਼ਧੀ ਕੇਂਦਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਸਤੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ‘ਤੇ ਮਿਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਸ੍ਰੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਡਾਕਟਰੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਿਹਤ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣ ਲਈ ਵੀ ਕਿਹਾ, ਇਹ ਨੋਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਉਹ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਣਾਅਪੂਰਨ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ‘ਤੇ ਮਾੜਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਯੋਗੀ ਆਦਿਤਿਆਨਾਥ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਿਛਲੇ ਨੌਂ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਸੁਧਾਰ ਹੋਇਆ ਹੈ।

2017 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 17 ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਸਨ ਜਦੋਂਕਿ ਅੱਜ ਪੂਰੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ 81 ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਏਮਜ਼ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਨੇ ਹੁਣ ‘ਇੱਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ-ਇੱਕ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ’ ਦਾ ਮੀਲ ਪੱਥਰ ਪਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।

ਸ੍ਰੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਸਿਹਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਤਾਂ ਹੀ ਸੁਧਾਰੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਲੋੜੀਂਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਮਾਹਿਰ ਉਪਲਬਧ ਹੋਣ। ਇਸ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਸਾਡੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਡਾਕਟਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਬੇਮਿਸਾਲ ਪਸਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।”