<p></p>
<div>
<h2>
</h2>
<p>à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ à¨à©±à¨ à¨à¨¾à¨°à¨¤à© ਸਿà¨à¨¸à¨¤à¨¦à¨¾à¨¨, à¨à©à¨°à¨²à¨¾ ਦ੠ਮà©à¨à©à¨¦à¨¾ ਰਾà¨à¨ªà¨¾à¨² ਠਤ੠à¨à©à¨°à¨²à¨¾ ਦà©à¨à¨ ਸਾਰà©à¨à¨ ਰਾਠਯà©à¨¨à©à¨µà¨°à¨¸à¨¿à¨à©à¨à¨ ਦ੠à¨à¨¾à¨à¨¸à¨²à¨° ਹਨ। à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à¨¾à¨¨, 1 ਸਤੰਬਰ 2019 ਨà©à©°, à¨à¨¾à¨°à¨¤ ਦ੠ਰਾਸ਼à¨à¨°à¨ªà¨¤à© ਰਾਮ ਨਾਥ à¨à©à¨µà¨¿à©°à¨¦ ਦà©à¨à¨°à¨¾ à¨à©à¨°à¨² ਦ੠22ਵà©à¨ ਰਾà¨à¨ªà¨¾à¨² ਵà¨à©à¨ ਨਿਯà©à¨à¨¤ à¨à©à¨¤à¨¾ à¨à¨¿à¨ ਸà©à¥¤</p>
<h2><span class="ez-toc-section" id="WikiBiography"/>ਵਿà¨à©/à¨à©à¨µà¨¨à©<span class="ez-toc-section-end"/></h2>
<p>à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ ਦਾ à¨à¨¨à¨® à¨à¨¤à¨µà¨¾à¨° 18 ਨਵੰਬਰ 1951 ਨà©à©° ਹà©à¨à¨ ਸà©à¥¤<strong>à¨à¨®à¨° 71 ਸਾਲ; 2022 ਤੱà¨</strong>) ਬà©à¨²à©°à¨¦à¨¸à¨¼à¨¹à¨¿à¨°, à¨à©±à¨¤à¨° ਪà©à¨°à¨¦à©à¨¸à¨¼ ਵਿੱà¨à¥¤ à¨à¨¹ à¨à©±à¨ ਪà©à¨°à¨¸à¨¿à©±à¨§ ਲà©à¨à¨ ਠਤ੠à¨à¨¾à¨²à¨®à¨¨à¨µà©à¨¸ ਹà©; à¨à©±à¨ à¨à© à¨à¨¨à¨¤à¨ ਤà©à¨° &#8216;ਤ੠ਧਾਰਮਿਠਸà©à¨§à¨¾à¨°à¨¾à¨ ਦ੠ਵà¨à¨¾à¨²à¨¤ à¨à¨°à¨¦à¨¾ ਹà©, à¨à¨¾à¨¸ à¨à¨°à¨à© ਮà©à¨¸à¨²à¨¿à¨® à¨à¨¾à¨à¨à¨¾à¨°à© ਵਿੱà¨à¥¤ à¨à¨¸à¨¨à© à¨à¨ªà¨£à¨¾ ਸਿà¨à¨¸à© à¨à©à¨µà¨¨ ਠਲà©à¨à©à©à¨¹ ਮà©à¨¸à¨²à¨¿à¨® ਯà©à¨¨à©à¨µà¨°à¨¸à¨¿à¨à© ਵਿੱਠà¨à©±à¨ ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© à¨à¨à© ਵà¨à©à¨ ਸ਼à©à¨°à© à¨à©à¨¤à¨¾ ਠਤ੠à¨à¨ªà¨£à© ਲੰਮ੠ਸਿà¨à¨¸à© à¨à©à¨µà¨¨ ਦà©à¨°à¨¾à¨¨ ਵੱà¨-ਵੱਠਸਿà¨à¨¸à© ਪਾਰà¨à©à¨à¨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰਿਹਾ ਹà©à¥¤ à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à¨¾à¨¨ ਨ੠à¨à¨¾à¨®à©à¨ ਮਿਲà©à¨ ਸà¨à©à¨², ਦਿੱਲ੠ਠਤ੠à¨à©à¨à¨¸ à¨à©°à¨à¨° à¨à¨¾à¨²à¨ ਬà©à¨²à©°à¨¦à¨¸à¨¼à¨¹à¨¿à¨° ਤà©à¨ à¨à¨ªà¨£à© ਸà¨à©à¨²à© ਪà©à©à¨¹à¨¾à¨ ਪà©à¨°à© à¨à©à¨¤à©à¥¤ à¨à¨¸à¨¨à© ਬà©à¨ (à¨à¨¨à¨°à¨à¨¼) (1972-1973) ਵਿੱਠà¨à©à¨°à©à¨à©à¨à¨¸à¨¼à¨¨ à¨à¨°à¨¨ ਲਠਠਲà©à¨à©à©à¨¹ ਮà©à¨¸à¨²à¨¿à¨® ਯà©à¨¨à©à¨µà¨°à¨¸à¨¿à¨à©, ਠਲà©à¨à©à©à¨¹, à¨à©±à¨¤à¨° ਪà©à¨°à¨¦à©à¨¸à¨¼ ਵਿੱਠਦਾà¨à¨²à¨¾ ਲਿà¨à¥¤ à¨à¨¸à¨¨à© ਲà¨à¨¨à¨ ਯà©à¨¨à©à¨µà¨°à¨¸à¨¿à¨à© (1974-1977) ਤà©à¨ ਲਾਠ(LLB) ਵਿੱਠà¨à©à¨°à©à¨à©à¨à¨¸à¨¼à¨¨ ਪà©à¨°à© à¨à©à¨¤à©à¥¤</p>
<p><img src="" fifu-lazy="1" fifu-data-sizes="auto" fifu-data-srcset="https://i2.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Arif-Mohammed-Khan-Governor.jpg?ssl=1&w=75&resize=75&ssl=1 75w, https://i2.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Arif-Mohammed-Khan-Governor.jpg?ssl=1&w=100&resize=100&ssl=1 100w, https://i2.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Arif-Mohammed-Khan-Governor.jpg?ssl=1&w=150&resize=150&ssl=1 150w, https://i2.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Arif-Mohammed-Khan-Governor.jpg?ssl=1&w=240&resize=240&ssl=1 240w, https://i2.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Arif-Mohammed-Khan-Governor.jpg?ssl=1&w=320&resize=320&ssl=1 320w, https://i2.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Arif-Mohammed-Khan-Governor.jpg?ssl=1&w=500&resize=500&ssl=1 500w, https://i2.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Arif-Mohammed-Khan-Governor.jpg?ssl=1&w=640&resize=640&ssl=1 640w, https://i2.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Arif-Mohammed-Khan-Governor.jpg?ssl=1&w=800&resize=800&ssl=1 800w, https://i2.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Arif-Mohammed-Khan-Governor.jpg?ssl=1&w=1024&resize=1024&ssl=1 1024w, https://i2.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Arif-Mohammed-Khan-Governor.jpg?ssl=1&w=1280&resize=1280&ssl=1 1280w, https://i2.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Arif-Mohammed-Khan-Governor.jpg?ssl=1&w=1600&resize=1600&ssl=1 1600w" loading="lazy" class="alignnone wp-image-136912 " fifu-data-src="https://i2.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Arif-Mohammed-Khan-Governor.jpg?ssl=1" alt="à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ (ਰਾà¨à¨ªà¨¾à¨²)" width="505" height="430" srcset="https://i2.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Arif-Mohammed-Khan-Governor.jpg?ssl=1 704w, https://geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Arif-Mohammed-Khan-Governor-300x256.jpg 300w" sizes="(max-width: 505px) 100vw, 505px"/></p>
<h2><span class="ez-toc-section" id="Physical_Appearance"/>ਸਰà©à¨°à¨ ਰà¨à¨¨à¨¾<span class="ez-toc-section-end"/></h2>
<p><strong>ਵਾਲਾਠਦਾ ਰੰà¨: </strong>ਲà©à¨£ ਠਤ੠ਮਿਰà¨</p>
<p><strong>ਠੱà¨à¨¾à¨ ਦਾ ਰੰà¨: </strong>à¨à¨¾à¨²à¨¾</p>
<h2><span class="ez-toc-section" id="Family"/>ਪਰਿਵਾਰ<span class="ez-toc-section-end"/></h2>
<p>à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ à¨à©±à¨¤à¨° ਪà©à¨°à¨¦à©à¨¸à¨¼ ਦ੠ਬà©à¨²à©°à¨¦à¨¸à¨¼à¨¹à¨¿à¨° ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹà©à¥¤</p>
<h3><span class="ez-toc-section" id="Parents_Siblings"/><strong>ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਠਤ੠à¨à©à¨£-à¨à¨°à¨¾</strong><span class="ez-toc-section-end"/></h3>
<p>à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ ਦ੠ਪਿਤਾ ਠਸ਼ਫਾਠਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ à¨à©±à¨ ਸà©à¨¤à©°à¨¤à¨°à¨¤à¨¾ ਸà©à¨¨à¨¾à¨¨à© ਸਨ। ਠਸ਼ਫਾਠਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ ਦਾ 2016 ਵਿੱਠਦਿਹਾà¨à¨¤<strong>93 ਸਾਲ ਦ੠à¨à¨®à¨°</strong>, à¨à¨°à¨¿à¨« ਦਾ à¨à¨°à¨¾, à¨à¨¸à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨, ਦਿੱਲ੠ਦ੠à¨à¨à¨²à¨¾ ਹਲà¨à© (2013) ਦ੠ਨà©à¨®à¨¾à¨à©°à¨¦à¨à© à¨à¨°à¨¦à© ਹà©à¨ ਵਿਧਾਨ ਸà¨à¨¾ ਦ੠ਸਾਬà¨à¨¾ ਮà©à¨à¨¬à¨° (ਵਿਧਾà¨à¨) ਹਨ। à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à¨¾à¨¨ ਦ੠à¨à¨²à¨, à¨à¨¸à¨¦à¨¾ à¨à¨°à¨¾ à¨à©°à¨¡à©à¨ ਨ ਨà©à¨¸à¨¼à¨¨à¨² à¨à¨¾à¨à¨à¨°à¨¸ ਦਾ ਮà©à¨à¨¬à¨° ਹà©à¥¤</p>
<h3><span class="ez-toc-section" id="Wife_Children"/><strong>ਪਤਨ੠ਠਤ੠ਬੱà¨à©</strong><span class="ez-toc-section-end"/></h3>
<p>à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à¨¾à¨¨ ਨ੠14 ਠà¨à¨¤à©à¨¬à¨° 1977 ਨà©à©° ਸà¨à¨¦à¨¾ ਰà©à¨¸à¨¼à¨®à¨¾ à¨à¨°à¨¿à¨« ਨਾਲ ਵਿà¨à¨¹ à¨à©à¨¤à¨¾ ਠਤ੠à¨à¨¨à©à¨¹à¨¾à¨ ਦ੠ਦ੠ਬà©à¨à© ਮà©à¨¸à¨¤à¨«à¨¾ à¨à¨°à¨¿à¨« ਠਤ੠à¨à¨¬à©à¨° à¨à¨°à¨¿à¨« ਹਨ। ਮà©à¨¸à¨¤à¨«à¨¾ à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à©±à¨ ਵà¨à©à¨² ਹà©, ਠਤ੠à¨à¨¬à©à¨° à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à©±à¨¤à¨° ਪà©à¨°à¨¦à©à¨¸à¨¼ ਵਿੱਠà¨à©à¨µà¨¿à¨ à¨à©à¨¤à© ਲਠà¨à¨ªà¨£à© à¨à¨¨à©à©°à¨¨ ਨà©à©° ਸਿà¨à¨²à¨¾à¨ ਠਤ੠ਠੱà¨à© ਵਧਾà¨à¨£ ਦà©à¨à¨°à¨¾ à¨à©±à¨ ਪਾà¨à¨²à¨ ਹà©à¥¤</p>
<blockquote class="twitter-tweet" data-width="550" data-dnt="true">
<p lang="en" dir="ltr">à¨à©à¨à¨¦à¨°à© ਸà¨à©à¨¡à©à¨ ਮ, ਤਿਰà©à¨µà¨¨à©°à¨¤à¨ªà©à¨°à¨® ਵਿà¨à© ਮਾਨਯà©à¨ ਰਾà¨à¨ªà¨¾à¨² ਸ਼à©à¨°à© à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ ਠਤ੠ਸ਼à©à¨°à©à¨®à¨¤à© ਰà©à¨¸à¨¼à¨®à¨¾ à¨à¨°à¨¿à¨« <a href="https://twitter.com/hashtag/RepublicDay2020?src=hash&;ref_src=twsrc%5Etfw" target="_blank" rel="noopener">#à¨à¨£à¨¤à©°à¨¤à¨° ਦਿਵਸ2020</a> @vijayanpinarayi <a href="https://twitter.com/CMOKerala?ref_src=twsrc%5Etfw" target="_blank" rel="noopener">@CMOKerala</a> <a href="https://t.co/t56vigA95b" target="_blank" rel="noopener">pic.twitter.com/t56vigA95b</a></p>
<p>&#8211; à¨à©à¨°à¨² ਦ੠ਰਾà¨à¨ªà¨¾à¨² (@KeralaGovernor) <a href="https://twitter.com/KeralaGovernor/status/1221305265124851712?ref_src=twsrc%5Etfw" target="_blank" rel="noopener">26 à¨à¨¨à¨µà¨°à©, 2020</a></p>
</blockquote>
<h3><span class="ez-toc-section" id="Other_Relatives"/><strong>ਹà©à¨° ਰਿਸ਼ਤà©à¨¦à¨¾à¨°</strong><span class="ez-toc-section-end"/></h3>
<p>à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ ਦ੠à¨à¨¤à©à¨à©, ਠਰà©à¨¬à¨¾ à¨à¨¾à¨¨, à¨à©±à¨ à¨à¨¾à¨°à¨¤à© ਸਿà¨à¨¸à¨¤à¨¦à¨¾à¨¨ ਹà©à¥¤ ਠਰà©à¨¬à¨¾ ਨ੠ਦਿੱਲ੠ਨà¨à¨° ਨਿà¨à¨® à¨à©à¨£à¨¾à¨ (2022) à¨à¨¾à¨à¨à¨°à¨¸ ਦ੠à¨à¨¿à¨à¨ &#8216;ਤ੠ਲà©à© ਠਤ੠à¨à¨¿à©±à¨¤à©à¥¤</p>
<h2><span class="ez-toc-section" id="Address"/>à¨à¨¾à¨£à©<span class="ez-toc-section-end"/></h2>
<p>à¨à©à¨²à¨µà¨¾ ਬਾà¨, ਲà¨à¨¨à¨ ਰà©à¨¡, ਬਹਿਰਾà¨à¨ ਯà©.ਪà©.</p>
<p>ਦਿੱਲ੠ਪਤਾ: ਬà©-10, ਮà©à¨«à©à¨ ਰ à¨à¨¾à¨°à¨¡à¨¨, ਨਵà©à¨ ਦਿੱਲ੠&#8211; 110 016</p>
<h2><span class="ez-toc-section" id="Career"/>ਰà©à¨à¨¼à©-ਰà©à¨à©<span class="ez-toc-section-end"/></h2>
<h3><span class="ez-toc-section" id="Politics"/>ਰਾà¨à¨¨à©à¨¤à©<span class="ez-toc-section-end"/></h3>
<p>à¨à¨°à¨¿à¨«à¨¼ ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¼à¨¾à¨¨ ਨ੠ਠਲà©à¨à©à©à¨¹ ਮà©à¨¸à¨²à¨¿à¨® ਯà©à¨¨à©à¨µà¨°à¨¸à¨¿à¨à©, à¨à©±à¨¤à¨° ਪà©à¨°à¨¦à©à¨¸à¨¼ ਵਿੱਠà¨à©±à¨ ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© à¨à¨à© ਵà¨à©à¨ à¨à¨ªà¨£à¨¾ ਸਿà¨à¨¸à© à¨à©à¨µà¨¨ ਸ਼à©à¨°à© à¨à©à¨¤à¨¾à¥¤ à¨à¨¹ 1972-1973 ਦà©à¨°à¨¾à¨¨ AMU ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© ਯà©à¨¨à©à¨ ਨ ਦ੠à¨à¨¨à¨°à¨² ਸà¨à©±à¨¤à¨° ਰਹà©; 1973-1974 ਦà©à¨°à¨¾à¨¨ à¨à¨¹ AMU ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© ਯà©à¨¨à©à¨ ਨ ਦ੠ਪà©à¨°à¨§à¨¾à¨¨ à¨à©à¨£à© à¨à¨à¥¤ à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à¨¾à¨¨ à¨à©à¨§à¨°à© à¨à¨°à¨¨ ਸਿੰਠਦ੠à¨à¨¾à¨°à¨¤à© à¨à©à¨°à¨¾à¨à¨¤à© ਦਲ (ਬà©à¨à©à¨¡à©) ਪਾਰà¨à© ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸà©, à¨à© ਬਾਠਦ ਵਿੱਠ1977 ਦà©à¨à¨ à¨à©±à¨¤à¨° ਪà©à¨°à¨¦à©à¨¸à¨¼ ਵਿਧਾਨ ਸà¨à¨¾ à¨à©à¨£à¨¾à¨ ਤà©à¨ ਬਾਠਦ à¨à¨¨à¨¤à¨¾ ਪਾਰà¨à© ਵਿੱਠਵਿਲà©à¨¨ ਹ੠à¨à¨à¥¤ ਬà©à¨à©à¨¡à© à¨à©±à¨¡à¨£ ਤà©à¨ ਬਾਠਦ, à¨à¨¹ ਰਾà¨à©à¨µ ਦ੠ਠà¨à¨µà¨¾à¨ ਵਾਲ੠à¨à©°à¨¡à©à¨ ਨ ਨà©à¨¸à¨¼à¨¨à¨² à¨à¨¾à¨à¨à¨°à¨¸ (à¨à©°à¨¦à¨°à¨¾) ਵਿੱਠਸ਼ਾਮਲ ਹ੠à¨à¨¿à¨ ਠਤ੠1980-1986 ਤੱਠਸਠਤà©à¨ ਪà©à¨°à¨¾à¨£à© ਪਾਰà¨à© ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰਿਹਾ। à¨à¨¹ à¨à¨² à¨à©°à¨¡à©à¨ à¨à¨¾à¨à¨à¨°à¨¸ à¨à¨®à©à¨à© (à¨à©°à¨¦à¨°à¨¾) ਦ੠ਸੰਯà©à¨à¨¤ ਸà¨à©±à¨¤à¨° ਸਨ। [A.I.C.C.(I)] 1978-82 ਦà©à¨°à¨¾à¨¨à¥¤ à¨à¨°à¨¿à¨« ਦ੠à¨à¨°à©à¨ ਰ ਦਾ ਪਰਿà¨à¨¾à¨¸à¨¼à¨¿à¨¤ ਪਲ 1986 ਵਿੱਠà¨à¨à¨ à¨à¨¦à©à¨ à¨à¨¹ ਰਾà¨à©à¨µ à¨à¨¾à¨à¨§à© ਦ੠ਠà¨à¨µà¨¾à¨ ਵਾਲ੠à¨à¨¾à¨à¨à¨°à¨¸ ਸਰà¨à¨¾à¨° ਵਿੱਠਰਾਠਮੰਤਰ੠ਸà©à¥¤ à¨à¨¹ ਸ਼ਾਹ ਬਾਨ੠à¨à©à¨¸ (ਮà©à¨¸à¨²à¨¿à¨® ਪਰਸਨਲ ਲਾਠਬਿੱਲ ਨà©à©° ਪਾਸ à¨à¨°à¨¨ ਬਾਰ੠ਮਤà¨à©à¨¦) ਵਿੱਠਸà©à¨ªà¨°à©à¨® à¨à©à¨°à¨ ਦ੠ਫà©à¨¸à¨²à© ਨà©à©° à¨à¨²à¨à¨¾à¨à¨£ ਲਠà¨à¨¾à¨¨à©à©°à¨¨ ਲਿà¨à¨à¨£ ਲਠਸਰà¨à¨¾à¨° ਦ੠à¨à¨¦à¨® ਦ੠ਬਹà©à¨¤ à¨à¨²à©à¨à¨¨à¨¾ à¨à¨°à¨¦à¨¾ ਸà©à¥¤ à¨à¨°à¨¿à¨« ਨà©à©° ਰਾà¨à©à¨µ à¨à¨¾à¨à¨§à© ਦà©à¨à¨°à¨¾ à¨à©°à¨¡à©à¨ ਨ ਨà©à¨¸à¨¼à¨¨à¨² à¨à¨¾à¨à¨à¨°à¨¸ ਤà©à¨ à¨à©±à¨¢ ਦਿੱਤਾ à¨à¨¿à¨ ਸ੠à¨à¨¿à¨à¨à¨à¨¿ à¨à¨¾à¨¨ ਦ੠ਰà©à¨ ਨ੠à¨à¨¸à¨¦à© ਪਾਰà¨à© ਠਤ੠ਸਹਿਯà©à¨à©à¨à¨ ਨà©à©° ਨਾਰਾà¨à¨¼ à¨à©à¨¤à¨¾ ਸà©à¥¤ à¨à¨¾à¨à¨à¨°à¨¸ à¨à©±à¨¡à¨£ ਤà©à¨ ਬਾਠਦ, à¨à¨¹ à¨à©à¨ ਸਮà©à¨ ਲਠà¨à¨¨à¨¤à¨¾ ਦਲ ਪਾਰà¨à© ਨਾਲ à¨à©à©à© ਹà©à¨ ਸਨ ਠਤ੠à¨à¨¨à©à¨¹à¨¾à¨ ਨà©à©° ਸੰਸਦ ਦ੠à¨à¨¿à¨à¨ ਦਿੱਤ੠à¨à¨ ਸà©, à¨à¨¿à¨¸ ਨà©à©° à¨à¨¹ à¨à¨¿à©±à¨¤ à¨à© ਵà©à¨ªà© ਸਿੰਠਮੰਤਰਾਲ੠ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ à¨à¨¿à¨ ਸà©, ਵà©.ਪà©. ਸਿੰਠਦ੠ਵà¨à¨¼à¨¾à¨°à¨¤ ਡਿੱà¨à¨£ ਤà©à¨ ਬਾਠਦ, à¨à¨°à¨¿à¨« ਬਹà©à¨à¨¨ ਸਮਾਠਪਾਰà¨à© (ਬਸਪਾ) ਵਿੱਠਸ਼ਾਮਲ ਹ੠à¨à¨¿à¨ ਠਤ੠à¨à¨¸à¨¦à© ਬਣ à¨à¨à¥¤ à¨à¨¨à¨°à¨² ਸà¨à©±à¨¤à¨°. à¨à¨¸à¨¨à© à¨à©±à¨¤à¨° ਪà©à¨°à¨¦à©à¨¸à¨¼ ਵਿੱਠਰਾਠਸਰà¨à¨¾à¨° ਬਣਾà¨à¨£ ਲਠ2002 ਵਿੱਠà¨à¨¾à¨°à¨¤à© à¨à¨¨à¨¤à¨¾ ਪਾਰà¨à© (à¨à¨¾à¨à¨ªà¨¾) ਨਾਲ ਹੱਥ ਮਿਲਾà¨à¨£ ਦ੠ਬਸਪਾ ਦ੠ਫà©à¨¸à¨²à© ਦਾ ਵਿਰà©à¨§ à¨à©à¨¤à¨¾ ਠਤ੠ਪਾਰà¨à© à¨à©±à¨¡ ਦਿੱਤà©; ਹਾਲਾà¨à¨à¨¿, à¨à¨¹ 2004 ਵਿੱਠà¨à¨¾à¨°à¨¤à© à¨à¨¨à¨¤à¨¾ ਪਾਰà¨à© (à¨à¨¾à¨à¨ªà¨¾) ਵਿੱਠਸ਼ਾਮਲ ਹ੠à¨à¨ ਠਤ੠ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਬਾਠਦ 2007 ਵਿੱਠà¨à¨¨à©à¨¹à¨¾à¨ ਨà©à©° à¨à©±à¨¡ ਦਿੱਤਾ। ਬਾਠਦ ਵਿੱਠà¨à¨¹ à¨à¨¾à¨à¨ªà¨¾ ਵਿੱਠਮà©à© ਸ਼ਾਮਲ ਹ੠à¨à¨ ਠਤ੠à¨à¨¦à©à¨ ਤà©à¨ ਹ੠ਪਾਰà¨à© ਦ੠ਸਮਰਥਠਰਹ੠ਹਨ।</p>
<h4><span class="ez-toc-section" id="Member_of_Legislative_Assembly_MLA"/>ਵਿਧਾਨ ਸà¨à¨¾ ਦ੠ਮà©à¨à¨¬à¨° (ਵਿਧਾà¨à¨)<span class="ez-toc-section-end"/></h4>
<p>à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à¨¾à¨¨ ਨ੠à¨à¨¾à¨°à¨¤à© à¨à©à¨°à¨¾à¨à¨¤à© ਦਲ (ਬà©à¨à©à¨¡à©) ਦ੠ਬà©à¨¨à¨° ਹà©à¨ à¨à©±à¨¤à¨° ਪà©à¨°à¨¦à©à¨¸à¨¼ ਦ੠ਬà©à¨²à©°à¨¦à¨¸à¨¼à¨¹à¨¿à¨° ਦ੠ਸਿà¨à¨¨à¨¾ ਹਲà¨à© ਤà©à¨ à¨à¨ªà¨£à© ਪਹਿਲ੠ਵਿਧਾਨ ਸà¨à¨¾ à¨à©à¨£ ਲà©à© ਸà©à¥¤ à¨à¨°à¨¿à¨«à¨¼ 26 ਸਾਲ ਦਾ ਸ੠à¨à¨¦à©à¨ à¨à¨¹ à¨à©±à¨¤à¨° ਪà©à¨°à¨¦à©à¨¸à¨¼ ਵਿੱਠਵਿਧਾਨ ਸà¨à¨¾ ਦਾ ਮà©à¨à¨¬à¨° ਬਣਿà¨; 1977 ਵਿੱà¨. à¨à¨¨à©à¨¹à¨¾à¨ ਨà©à©° à¨à¨¨à¨¤à¨¾ ਪਾਰà¨à© ਦ੠ਸਰà¨à¨¾à¨° ਵਿੱਠà¨à¨¬à¨à¨¾à¨°à©, ਮਨਾਹ੠ਠਤ੠ਵà¨à¨«à¨¼ ਦਾ à¨à¨ª ਮੰਤਰ੠ਬਣਾà¨à¨ à¨à¨¿à¨ ਸà©, ਪਰ à¨à¨°à¨¿à¨«à¨¼ ਨ੠ਸ਼à©à¨ ਠਤ੠ਸà©à©°à¨¨à© ਦਰਮਿà¨à¨¨ ਲà¨à¨¨à¨ ਦੰà¨à¨¿à¨à¨ ਨà©à©° ਸਰà¨à¨¾à¨° ਵੱਲà©à¨ ਨà¨à¨¿à©±à¨ ਣ ਦ੠ਤਰà©à¨à© ਨਾਲ ਠਸਹਿਮਤ ਹà©à¨£ ਤà©à¨ ਬਾਠਦ à¨à¨ªà¨£à¨¾ ਠਸਤà©à¨«à¨¾ ਸà©à¨à¨ª ਦਿੱਤਾ।</p>
<h4><span class="ez-toc-section" id="Member_of_Parliament_MP_Lok_Sabha"/>ਸੰਸਦ ਮà©à¨à¨¬à¨° (MP) ਲà©à¨ ਸà¨à¨¾<span class="ez-toc-section-end"/></h4>
<p>à¨à¨°à¨¿à¨« ਨà©à©° 1980 ਵਿੱਠਲà©à¨ ਸà¨à¨¾ à¨à©à¨£à¨¾à¨ ਵਿੱਠਹਿੱਸਾ ਲà©à¨£ ਲਠà¨à©°à¨¡à©à¨ ਨ ਨà©à¨¸à¨¼à¨¨à¨² à¨à¨¾à¨à¨à¨°à¨¸ (à¨à©°à¨¦à¨°à¨¾) ਦà©à¨à¨°à¨¾ à¨à¨¿à¨à¨ ਦਿੱਤ੠à¨à¨ ਸà©, à¨à¨¸à¨¨à© à¨à©±à¨¤à¨° ਪà©à¨°à¨¦à©à¨¸à¨¼ ਵਿੱਠà¨à¨¾à¨¨à¨ªà©à¨° ਲà©à¨ ਸà¨à¨¾ ਹਲà¨à© ਤà©à¨ à¨à©à¨£ ਲà©à© ਠਤ੠à¨à©à¨¤à© ਬਣ à¨à© à¨à¨à¨°à¨¿à¨à¥¤ à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à¨¾à¨¨ ਨà©à©° à¨à¨¦à©à¨ à¨à©°à¨¦à¨°à¨¾ à¨à¨¾à¨à¨§à© ਦ੠à¨à©à¨¬à¨¨à¨¿à¨ ਵਿੱਠਸà©à¨à¨¨à¨¾ ਠਤ੠ਪà©à¨°à¨¸à¨¾à¨°à¨£ ਦ੠à¨à©°à¨à¨¾à¨°à¨ à¨à¨ª ਮੰਤਰ੠ਵà¨à©à¨ ਨਿਯà©à¨à¨¤ à¨à©à¨¤à¨¾ à¨à¨¿à¨ ਸà©à¥¤ 1984 ਵਿੱà¨, à¨à¨°à¨¿à¨«à¨¼ ਨ੠à¨à©±à¨¤à¨° ਪà©à¨°à¨¦à©à¨¸à¨¼ ਦ੠ਬਹਿਰਾà¨à¨ ਲà©à¨ ਸà¨à¨¾ ਹਲà¨à© ਤà©à¨ à¨à©à¨£ ਲà©à© ਠਤ੠à¨à¨¿à©±à¨¤à©à¥¤ à¨à¨¹ ਬਹਿਰਾà¨à¨ ਲà©à¨ ਸà¨à¨¾ ਹਲà¨à© ਦ੠ਨà©à¨®à¨¾à¨à©°à¨¦à¨à© à¨à¨°à¨¨ ਵਾਲ੠à¨à¨¨à¨¤à¨¾ ਦਲ ਪਾਰà¨à© ਦ੠à¨à¨®à©à¨¦à¨µà¨¾à¨° ਵà¨à©à¨ 9ਵà©à¨ ਲà©à¨ ਸà¨à¨¾ (1989) ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸ੠ਠਤ੠ਬਿà¨à¨²à© ਠਤ੠ਸ਼ਹਿਰ੠ਹਵਾਬਾà¨à¨¼à© ਲਠà¨à©à¨à¨¦à¨°à© ਮੰਤਰ੠ਬਣਿà¨à¥¤ à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à¨¾à¨¨ ਬਹà©à¨à¨¨ ਸਮਾਠਪਾਰà¨à© (BSP) ਦ੠ਬà©à¨¨à¨° ਹà©à¨ ਬਹਿਰਾà¨à¨ ਲà©à¨ ਸà¨à¨¾ ਦ੠ਨà©à¨®à¨¾à¨à©°à¨¦à¨à© à¨à¨°à¨¨ ਵਾਲ੠12ਵà©à¨ ਲà©à¨ ਸà¨à¨¾ (1998) ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸà©à¥¤ à¨à¨¹ 2004 ਵਿੱਠà¨à©à¨¸à¨°à¨à©°à¨ ਲà©à¨ ਸà¨à¨¾ ਹਲà¨à© ਤà©à¨ à¨à¨¾à¨à¨ªà¨¾ à¨à¨®à©à¨¦à¨µà¨¾à¨° ਵà¨à©à¨ à¨à©à¨£ ਲà©à©à¥¤</p>
<h4><span class="ez-toc-section" id="Governor_of_Kerala"/>à¨à©à¨°à¨² ਦ੠ਰਾà¨à¨ªà¨¾à¨²<span class="ez-toc-section-end"/></h4>
<p>à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ ਨà©à©° 1 ਸਤੰਬਰ 2019 ਨà©à©° à¨à©à¨°à¨² ਦ੠22ਵà©à¨ ਰਾà¨à¨ªà¨¾à¨² ਵà¨à©à¨ ਨਿਯà©à¨à¨¤ à¨à©à¨¤à¨¾ à¨à¨¿à¨ ਸà©à¥¤</p>
<blockquote class="twitter-tweet" data-width="550" data-dnt="true">
<p lang="en" dir="ltr">à¨à©à¨°à¨² ਦਾ ਰਾà¨à¨ªà¨¾à¨² ਨਿਯà©à¨à¨¤ ਹà©à¨£ &#8216;ਤ੠à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨: à¨à¨¹ ਸà©à¨µà¨¾ à¨à¨°à¨¨ ਦਾ ਮà©à¨à¨¾ ਹà©à¥¤ à¨à¨¾à¨°à¨¤ ਵਰà¨à© ਦà©à¨¸à¨¼ ਵਿੱਠà¨à¨¨à¨® ਲà©à¨£à¨¾ ਮਾਣ ਵਾਲ੠à¨à©±à¨² ਹ੠à¨à© à¨à¨¿ ਬਹà©à¨¤ ਵਿਸ਼ਾਲ ਠਤ੠ਵਿà¨à¨¿à©°à¨¨à¨¤à¨¾ ਨਾਲ à¨à¨°à¨ªà©à¨° ਹà©à¥¤ ਮà©à¨°à© ਲਠà¨à¨¾à¨°à¨¤ ਦ੠à¨à¨¸ ਹਿੱਸ੠ਨà©à©° à¨à¨¾à¨£à¨¨ ਦਾ ਬਹà©à¨¤ ਵਧà©à¨ ਮà©à¨à¨¾ ਹ੠à¨à¨¿à¨¸ ਦ੠ਸਰਹੱਦ à¨à¨¾à¨°à¨¤ ਨਾਲ ਲੱà¨à¨¦à© ਹ੠ਠਤ੠à¨à¨¿à¨¸ ਨà©à©° ਰੱਬ ਦਾ à¨à¨ªà¨£à¨¾ ਦà©à¨¸à¨¼ à¨à¨¿à¨¹à¨¾ à¨à¨¾à¨à¨¦à¨¾ ਹ੠<a href="https://t.co/LZmF1FRN3Y" target="_blank" rel="noopener">pic.twitter.com/LZmF1FRN3Y</a></p>
<p>&#8211; ANI (@ANI) <a href="https://twitter.com/ANI/status/1168048044945764352?ref_src=twsrc%5Etfw" target="_blank" rel="noopener">ਸਤੰਬਰ 1, 2019</a></p>
</blockquote>
<h2><span class="ez-toc-section" id="Controversies"/>ਵਿਵਾਦ<span class="ez-toc-section-end"/></h2>
<h3><span class="ez-toc-section" id="Stood_with_the_Supreme_Courts_judgement_in_Shah_Bano_Case_and_opposed_Triple_Talaq"/><strong>ਸ਼ਾਹ ਬਾਨ੠ਮਾਮਲ੠&#8216;ਠਸà©à¨ªà¨°à©à¨® à¨à©à¨°à¨ ਦ੠ਫà©à¨¸à¨²à© &#8216;ਤ੠à¨à©à©à¨¹à© ਰਹ੠ਠਤ੠ਤਿੰਨ ਤਲਾਠਦਾ ਵਿਰà©à¨§ à¨à©à¨¤à¨¾</strong><span class="ez-toc-section-end"/></h3>
<p>à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à¨¾à¨¨ 1980-1986 ਤੱਠਰਾà¨à©à¨µ à¨à¨¾à¨à¨§à© ਦ੠ਠà¨à¨µà¨¾à¨ ਵਾਲ੠à¨à¨¾à¨à¨à¨°à¨¸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸà©, à¨à¨¹ à¨à¨°à¨à¨¾, à¨à¨¦à¨¯à©à¨ ਠਤ੠à¨à©°à¨ªà¨¨à© ਮਾਮਲਿà¨à¨ ਠਤ੠à¨à©à¨°à¨¹à¨¿ ਦ੠ਵੱà¨-ਵੱਠਵਿà¨à¨¾à¨à¨¾à¨ ਦ੠ਰਾਠਮੰਤਰ੠ਸਨ। à¨à¨°à¨¿à¨«à¨¼ ਨ੠ਸ਼ਾਹ ਬਾਨ੠ਮਾਮਲ੠ਵਿੱਠਸà©à¨ªà¨°à©à¨® à¨à©à¨°à¨ ਦ੠ਫà©à¨¸à¨²à© ਦਾ ਸਵਾà¨à¨¤ à¨à©à¨¤à¨¾, à¨à¨¿à©±à¨¥à© ਤਲਾà¨à¨¸à¨¼à©à¨¦à¨¾ ਪਤ੠ਨà©à©° ਸ਼ਾਹ ਬਾਨ੠ਨà©à©° à¨à©à¨à¨¾à¨°à¨¾ à¨à©±à¨¤à¨¾ ਦà©à¨£ ਦਾ ਹà©à¨à¨® ਦਿੱਤਾ à¨à¨¿à¨ ਸà©à¥¤ ਮà©à¨¸à¨²à¨¿à¨® ਮà©à¨²à¨µà©à¨à¨ ਨ੠à¨à¨¸ ਫà©à¨¸à¨²à© ਦਾ ਸਵਾà¨à¨¤ ਨਹà©à¨ à¨à©à¨¤à¨¾; ਰਾà¨à©à¨µ à¨à¨¾à¨à¨§à© ਦ੠ਠà¨à¨µà¨¾à¨ ਵਾਲ੠à¨à¨¾à¨à¨à¨°à¨¸ ਸਰà¨à¨¾à¨° ਨ੠à¨à¨¸ ਫà©à¨¸à¨²à© ਨà©à©° à¨à¨²à¨à¨¾à¨à¨£ ਲਠਵਿਧਾਨ ਸà¨à¨¾ ਬà©à¨²à¨¾à¨à¥¤ à¨à¨°à¨¿à¨«à¨¼ ਨ੠à¨à¨¿à©°à¨¤à¨¾ ਪà©à¨°à¨à¨ à¨à¨°à¨¦à¨¿à¨à¨ ਸਰà¨à¨¾à¨° ਦ੠ਫ਼à©à¨¸à¨²à© ਦਾ ਵਿਰà©à¨§ à¨à¨°à¨¦à¨¿à¨à¨ à¨à¨ªà¨£à© ਮੰਤਰ੠ਠਹà©à¨¦à© ਤà©à¨ ਠਸਤà©à¨«à¨¼à¨¾ ਦ੠ਦਿੱਤਾ ਹà©à¥¤ à¨à¨¸ ਰà©à¨²à©-ਰੱਪ੠ਤà©à¨ ਬਾਠਦ à¨à¨¸à¨¨à©à©° à¨à©°à¨¡à©à¨ ਨ ਨà©à¨¸à¨¼à¨¨à¨² à¨à¨¾à¨à¨à¨°à¨¸ ਵਿੱà¨à©à¨ à¨à©±à¨¢ ਦਿੱਤਾ à¨à¨¿à¨ ਸà©, ਪਰ à¨à¨¸à¨¨à© à¨à¨¦à© ਵ੠à¨à¨ªà¨£à¨¾ ਸà¨à©à¨à¨¡ ਨਹà©à¨ ਬਦਲਿਠਠਤ੠à¨à¨¼à©à¨° ਦਿੱਤਾ à¨à¨¿ ਮà©à¨¸à¨²à¨¿à¨® à¨à¨¾à¨à¨à¨¾à¨°à© ਲਠਸà©à¨§à¨¾à¨° à¨à¨¼à¨°à©à¨°à© ਹਨ। à¨à¨¸à¨¨à© ਸà©à¨ªà¨°à©à¨® à¨à©à¨°à¨ ਦ੠ਤਿੰਨ ਤਲਾਠਦ੠ਪà©à¨°à¨¥à¨¾ ਨà©à©° à¨à©à¨°-ਸੰਵਿਧਾਨਠਠਤ੠ਰੱਦ à¨à¨°à¨¾à¨° ਦà©à¨£ ਵਾਲ੠ਫà©à¨¸à¨²à© ਦਾ ਸਵਾà¨à¨¤ à¨à©à¨¤à¨¾ ਠਤ੠ਮੰਠà¨à©à¨¤à© à¨à¨¿ ਤਿੰਨ ਤਲਾਠਦਾ ਠà¨à¨¿à¨à¨¸ à¨à¨°à¨¨ ਵਾਲ੠ਲà©à¨à¨¾à¨ ਨà©à©° à¨à©±à¨à©-à¨à©±à¨ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦ੠à¨à©à¨²à©à¨¹ ਹà©à¨£à© à¨à¨¾à¨¹à©à¨¦à© ਹà©à¥¤ ਮà©à¨¸à¨²à¨¿à¨® ਫਿਰà¨à¨¿à¨à¨ ਦ੠ਪੰਡਤਾਠਠਤ੠ਮà©à¨²à¨µà©à¨à¨ ਨà©à©° à¨à¨¹ à¨à©±à¨²à¨¾à¨ ਪਸੰਦ ਨਹà©à¨ ਸਨ। </p>
<h3><span class="ez-toc-section" id="Raj_Bhavan_vs_Kerala_Government"/><strong>ਰਾਠà¨à¨µà¨¨ ਬਨਾਮ à¨à©à¨°à¨²à¨¾ ਰਾà¨</strong><span class="ez-toc-section-end"/></h3>
<p>à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ ਨà©à©° 2019 ਵਿੱਠà¨à©à¨°à¨²à¨¾ ਦ੠22ਵà©à¨ ਰਾà¨à¨ªà¨¾à¨² ਵà¨à©à¨ ਨਿਯà©à¨à¨¤ à¨à©à¨¤à¨¾ à¨à¨¿à¨ ਸà©; ਪਹਿਲ੠à¨à©à¨ ਮਹà©à¨¨à¨¿à¨à¨ ਬਾਠਦ à¨à¨¸ ਦ੠ਠਤ੠ਸਰà¨à¨¾à¨° ਦਰਮਿà¨à¨¨ ਮਤà¨à©à¨¦ à¨à¨® ਹ੠à¨à¨à¥¤ ਵਿਧਾਨ ਸà¨à¨¾ ਨ੠ਸà©à¨à¨ ਵਿਰà©à¨§à© ਮਤਾ ਪਾਸ à¨à©à¨¤à© à¨à¨¾à¨£ ਤà©à¨ ਬਾਠਦ ਤà©à¨ ਹ੠à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à¨¾à¨¨ ਸà©à¨ªà©à¨à¨à¨à¨® ਦ੠ਠà¨à¨µà¨¾à¨ ਵਾਲ੠à¨à©à¨°à¨² ਸਰà¨à¨¾à¨° ਨਾਲ à¨à¨à¨°à¨¾à¨ ਵਿੱਠਹà©à¥¤ à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à¨¾à¨¨ ਨ੠ਸ਼à©à¨°à© ਵਿੱਠà¨à©à¨°à¨² ਵਿਧਾਨ ਸà¨à¨¾ ਦà©à¨à¨°à¨¾ ਪਾਸ à¨à©à¨¤à© ਮਤ੠(ਪà©à¨°à¨¾ 18) ਦ੠ਹਵਾਲ੠ਪà©à©à¨¹à¨¨ ਤà©à¨ à¨à¨¨à¨à¨¾à¨° à¨à¨° ਦਿੱਤਾ; à¨à¨¸à¨¨à© ਬਾਠਦ ਵਿੱਠਪà©à¨¸à¨¼à¨à© à¨à©à¨¤à© à¨à¨¿ à¨à¨¹ à¨à¨¸ ਵਿਸ਼੠&#8216;ਤ੠ਮਤà¨à©à¨¦à¨¾à¨ ਠਤ੠à¨à¨¤à¨°à¨¾à¨à¨¼à¨¾à¨ ਦ੠ਬਾਵà¨à©à¨¦ ਮà©à©±à¨ ਮੰਤਰ੠ਦà©à¨à¨ à¨à©±à¨à¨¾à¨µà¨¾à¨ ਦਾ ਸਨਮਾਨ à¨à¨°à¨¨ ਲਠਪà©à¨°à¨¾ ਪà©à©à¨¹à©à¨à¨¾à¥¤ à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à¨¾à¨¨ ਦà©à¨à¨ à¨à¨¾à¨°à¨µà¨¾à¨à¨à¨ ਨà©à©° ਸà©à¨ªà©à¨à¨à¨à¨® ਦà©à¨à¨°à¨¾ ਰਾà¨à¨¨à©à¨¤à¨¿à¨ ਤà©à¨° &#8216;ਤ੠ਪà©à¨°à©à¨°à¨¿à¨¤ ਮੰਨਿਠà¨à¨¾à¨à¨¦à¨¾ ਸà©, à¨à¨¿à¨¸ ਨ੠à¨à¨¸ &#8216;ਤ੠à¨à¨ªà¨£à© ਸ਼à¨à¨¤à© ਦ੠ਵਰਤà©à¨ à¨à¨°à¨¨ ਠਤ੠ਰਾਸ਼à¨à¨°à© ਸਵà©à¨® ਸà©à¨µà¨ ਸੰਠ(à¨à¨°à¨à¨¸à¨à¨¸) ਨà©à©° à¨à©à¨¸à¨¼ à¨à¨°à¨¨ ਲਠà¨à©°à¨® à¨à¨°à¨¨ ਦਾ ਦà©à¨¸à¨¼ ਲà¨à¨¾à¨à¨ ਸà©à¥¤ à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à¨¾à¨¨ ਨ੠à¨à©à¨°à¨²à¨¾ ਦ੠ਮà©à©±à¨ ਮੰਤਰ੠ਪਿਨਾਰਾਠਵਿà¨à¨¯à¨¨ ਦ੠ਨਿੱà¨à© ਸà¨à©±à¨¤à¨° à¨à© à¨à© ਰਾà¨à©à¨¸à¨¼ ਦ੠ਪਤਨ੠ਪà©à¨°à¨¿à¨ ਵਰà¨à©à¨¸ ਦ੠2022 ਵਿੱਠà¨à©à¨°à¨²à¨¾ ਦ੠à¨à©°à¨¨à©à¨° ਯà©à¨¨à©à¨µà¨°à¨¸à¨¿à¨à© ਵਿੱਠà¨à¨¸à©à¨¸à©à¨à¨ ਪà©à¨°à©à¨«à©à¨¸à¨° ਵà¨à©à¨ ਨਿਯà©à¨à¨¤à© &#8216;ਤ੠ਸਵਾਲ à¨à¨ ਾਠਠਤ੠ਰੱਦ à¨à¨° ਦਿੱਤà©à¥¤ à¨à¨¾à¨¨ ਨ੠ਰਾਠਸਰà¨à¨¾à¨° &#8216;ਤ੠à¨à¨¾à¨-à¨à¨¤à©à¨à¨¾à¨µà¨¾à¨¦ ਠਤ੠à¨à©±à¨ ਠਹà©à¨¦à© ਦਾ ਦà©à¨¸à¨¼ ਲà¨à¨¾à¨à¨à¥¤ ਠਦਾਲਤ ਨ੠ਦà©à¨à¨¿à¨ à¨à¨¿ ਪà©à¨°à¨¿à¨ à¨à©à¨² ਯà©à¨¨à©à¨µà¨°à¨¸à¨¿à¨à© à¨à©à¨°à¨¾à¨à¨à¨¸ à¨à¨®à¨¿à¨¸à¨¼à¨¨ (ਯà©à¨à©à¨¸à©) ਦ੠ਮਾਪਦੰਡਾਠਦà©à¨à¨°à¨¾ ਲਾà¨à¨¼à¨®à© ਤà©à¨° &#8216;ਤ੠ਠਧਿà¨à¨ªà¨¨ ਦਾ ਲà©à©à©à¨à¨¦à¨¾ ਤà¨à¨°à¨¬à¨¾ ਨਹà©à¨ ਹà©, ਠਤ੠à¨à©±à¨ à¨à¨¸à©à¨¸à©à¨à¨ ਪà©à¨°à©à¨«à©à¨¸à¨° ਵà¨à©à¨ à¨à¨¸à¨¦à© ਨਿਯà©à¨à¨¤à© ਨà©à©° ਬਰà¨à¨°à¨¾à¨° ਰੱà¨à¨¦à© ਹà©à¨ ਦà©à¨¬à¨¾à¨°à¨¾ ਪà©à¨°à©à¨à¨¿à¨ ਦਾ à¨à¨¦à©à¨¸à¨¼ ਦਿੱਤਾ। ਰਾà¨à¨ªà¨¾à¨² ਠਤ੠ਰਾਠਸਰà¨à¨¾à¨° ਵਿà¨à¨à¨¾à¨° à¨à¨à©à¨¾ à¨à¨¦à©à¨ ਵਧ à¨à¨¿à¨ à¨à¨¦à©à¨ à¨à¨°à¨¿à¨« à¨à¨¾à¨¨ ਨ੠11 ਵਾà¨à¨¸-à¨à¨¾à¨à¨¸à¨²à¨° (ਵà©à¨¸à©) ਦ੠ਠਸਤà©à¨«à© ਦ੠ਮੰਠà¨à¨°à¨¦à¨¿à¨à¨ à¨à¨¿à¨¹à¨¾ à¨à¨¿ ਸਰà¨à¨¾à¨° ਨ੠à¨à¨¨à©à¨¹à¨¾à¨ ਦ੠ਨਿਯà©à¨à¨¤à© ਠà¨à¨¿à¨¹à© ਤਰà©à¨à© ਨਾਲ à¨à©à¨¤à© ਸ੠à¨à¨¿à¨¸ ਨà©à©° ਸà©à¨ªà¨°à©à¨® à¨à©à¨°à¨ ਨ੠à¨à©à¨°-à¨à¨¾à¨¨à©à©°à¨¨à© à¨à¨°à¨¾à¨° ਦਿੱਤਾ ਸ੠à¨à¨¦à©à¨ à¨à¨¸à¨¨à© à¨à©à¨°à¨² ਦ੠ਨਿਯà©à¨à¨¤à© ਨà©à©° ਬਰà¨à¨°à¨¾à¨° ਰੱà¨à¨¿à¨ ਸà©à¥¤ ਠਯà©à¨. à¨à©à¨à¨¨à©à¨à¨² ਯà©à¨¨à©à¨µà¨°à¨¸à¨¿à¨à© (à¨à©à¨à©à¨¯à©) ਦ੠ਵਾà¨à¨¸-à¨à¨¾à¨à¨¸à¨²à¨° ਵà¨à©à¨ ਯà©à¨¨à©à¨µà¨°à¨¸à¨¿à¨à© à¨à©à¨°à¨¾à¨à¨à¨¸ à¨à¨®à¨¿à¨¸à¨¼à¨¨ (ਯà©à¨à©à¨¸à©) ਦ੠ਨਿਯਮਾਠਦ੠à¨à¨²à©°à¨à¨£à¨¾ à¨à©à¨¤à© à¨à¨ ਸà©à¥¤ à¨à©à¨°à¨² ਸਰà¨à¨¾à¨° ਨ੠ਰਾਠਦà©à¨à¨ ਯà©à¨¨à©à¨µà¨°à¨¸à¨¿à¨à©à¨à¨ ਦ੠ਪà©à¨°à¨¸à¨¼à¨¾à¨¸à¨¨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ à¨à¨¾à¨¨à©à©°à¨¨à¨¾à¨ ਵਿੱਠਸà©à¨§ à¨à¨°à¨¨ ਠਤ੠ਰਾਠਦà©à¨à¨ ਯà©à¨¨à©à¨µà¨°à¨¸à¨¿à¨à©à¨à¨ ਦ੠à¨à¨¾à¨à¨¸à¨²à¨° ਵà¨à©à¨ ਰਾà¨à¨ªà¨¾à¨² ਨà©à©° ਹà¨à¨¾à¨à¨£ ਲਠਰਾਠਵਿਧਾਨ ਸà¨à¨¾ ਵਿੱਠਯà©à¨¨à©à¨µà¨°à¨¸à¨¿à¨à© à¨à¨¾à¨¨à©à©°à¨¨ (ਸà©à¨§) ਬਿੱਲ ਪà©à¨¸à¨¼ à¨à©à¨¤à¨¾à¥¤ à¨à¨²à¨¡à©à¨à¨« ਦ੠ਠà¨à¨µà¨¾à¨ ਵਾਲ੠ਸਰà¨à¨¾à¨° ਨ੠ਯà©à¨¨à©à¨µà¨°à¨¸à¨¿à¨à© ਪà©à¨°à¨¸à¨¼à¨¾à¨¸à¨¨ ਵਿੱਠਰਾà¨à¨ªà¨¾à¨² ਦ੠ਨਿà¨à¨°à¨¾à¨¨à© ਦ੠à¨à©à¨®à¨¿à¨à¨¾ ਨà©à©° à¨à¨¤à¨® à¨à¨°à¨¨ ਠਤ੠ਰਾਠਸਰà¨à¨¾à¨° ਦਾ ਵਧà©à¨°à© ਨਿਯੰਤਰਣ ਯà¨à©à¨¨à© ਬਣਾà¨à¨£ ਲਠਵਿਧਾਨ ਸà¨à¨¾ ਵਿੱਠà¨à©±à¨ ਬਿੱਲ ਪਾਸ à¨à©à¨¤à¨¾ ਹà©à¥¤</p>
<div id="attachment_137223" style="width: 600px" class="wp-caption alignnone"><img src="" fifu-lazy="1" fifu-data-sizes="auto" fifu-data-srcset="https://i3.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan.jpg?ssl=1&w=75&resize=75&ssl=1 75w, https://i3.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan.jpg?ssl=1&w=100&resize=100&ssl=1 100w, https://i3.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan.jpg?ssl=1&w=150&resize=150&ssl=1 150w, https://i3.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan.jpg?ssl=1&w=240&resize=240&ssl=1 240w, https://i3.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan.jpg?ssl=1&w=320&resize=320&ssl=1 320w, https://i3.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan.jpg?ssl=1&w=500&resize=500&ssl=1 500w, https://i3.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan.jpg?ssl=1&w=640&resize=640&ssl=1 640w, https://i3.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan.jpg?ssl=1&w=800&resize=800&ssl=1 800w, https://i3.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan.jpg?ssl=1&w=1024&resize=1024&ssl=1 1024w, https://i3.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan.jpg?ssl=1&w=1280&resize=1280&ssl=1 1280w, https://i3.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan.jpg?ssl=1&w=1600&resize=1600&ssl=1 1600w" aria-describedby="caption-attachment-137223" loading="lazy" class=" wp-image-137223" fifu-data-src="https://i3.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan.jpg?ssl=1" alt="ਪਿਨਾਰਾਠਵਿà¨à¨¯à¨¨ à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ ਨਾਲ" width="590" height="381" srcset="https://i3.wp.com/geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan.jpg?ssl=1 800w, https://geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan-300x194.jpg 300w, https://geopunjab.com/wp-content/uploads/2022/12/Pinarayi-Vijayan-with-Arif-Mohammed-Khan-768x496.jpg 768w" sizes="(max-width: 590px) 100vw, 590px"/></p>
<p id="caption-attachment-137223" class="wp-caption-text">ਪਿਨਾਰਾਠਵਿà¨à¨¯à¨¨ à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ ਨਾਲ</p>
</div>
<h3><span class="ez-toc-section" id="Cadre_Media"/><strong>à¨à¨¾à¨¡à¨° ਮà©à¨¡à©à¨</strong><span class="ez-toc-section-end"/></h3>
<p>à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ ਨ੠ਨਵੰਬਰ 2022 ਵਿੱਠਰਾਠà¨à¨µà¨¨ ਵਿੱਠà¨à©±à¨ ਪà©à¨°à©à¨¸ ਮਿਲਣ੠ਦà©à¨°à¨¾à¨¨ 2 ਮà©à¨¡à©à¨ à¨à¨à¨à¨²à©à¨à¨¾à¨ ਨਾਲ à¨à©±à¨² à¨à¨°à¨¨ ਤà©à¨ à¨à¨¨à¨à¨¾à¨° à¨à¨° ਦਿੱਤਾ। à¨à¨¸à¨¨à© ਦ੠ਮਲਿà¨à¨²à¨® ਮà©à¨¡à©à¨, à¨à©à¨°à¨²à© ਨਿà¨à¨à¨¼ ਠਤ੠ਮà©à¨¡à©à¨ ਵਨ ਨà©à©° &#8220;à¨à©à¨¡à¨° ਮà©à¨¡à©à¨&#8221; à¨à¨¿à¨¹à¨¾ ਠਤ੠ਦà©à¨¸à¨¼ ਲਾà¨à¨ à¨à¨¿ à¨à¨¹ à¨à¨¸à¨¦à© ਸਥਿਤ੠ਦ੠ਵਿਰà©à©±à¨§ à¨à©±à¨ ਮà©à¨¹à¨¿à©°à¨® à¨à¨²à¨¾à¨à¨à¨¦à© ਹਨ। à¨à©à¨°à¨² ਦ੠ਰਾà¨à¨ªà¨¾à¨² ਵà¨à©à¨ à¨à¨¨à©à¨¹à¨¾à¨ ਮà©à¨¡à©à¨ ਦ੠à¨à¨¨à©à¨¹à¨¾à¨ ਨà©à¨®à¨¾à¨à©°à¨¦à¨¿à¨à¨ ਨà©à©° à¨à©±à¨¥à©à¨ à¨à¨²à© à¨à¨¾à¨£ ਲਠà¨à¨¿à¨¹à¨¾ ਨਹà©à¨ ਤਾਠà¨à¨¹ à¨à¨²à© à¨à¨¾à¨£à¨à©à¥¤ à¨à¨°à¨¿à¨« ਦà©à¨à¨ à¨à¨¾à¨°à¨µà¨¾à¨à¨à¨ ਦ੠ਮà©à¨¡à©à¨ ਠਤ੠à¨à¨¨à¨¤à¨¾ ਦà©à¨à¨°à¨¾ à¨à¨¾à¨°à© à¨à¨²à©à¨à¨¨à¨¾ à¨à©à¨¤à© à¨à¨ ਸà©à¥¤</p>
<h2><span class="ez-toc-section" id="Salary"/>ਤਨà¨à¨¾à¨¹<span class="ez-toc-section-end"/></h2>
<p>à¨à©à¨°à¨² ਦ੠à¨à¨µà¨°à¨¨à¨° ਹà©à¨£ ਦ੠ਨਾਤà©, à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ ਰà©à¨ªà¨ ਦ੠ਮਾਸਿਠਤਨà¨à¨¾à¨¹ ਦ੠ਹੱà¨à¨¦à¨¾à¨° ਹਨ। 3,50,000 </p>
<h2><span class="ez-toc-section" id="Net_Worth"/>à¨à©à¨² à¨à¨¼à©à¨®à¨¤<span class="ez-toc-section-end"/></h2>
<p>ਸਾਲ 2004 ਲਠà¨à¨¸à¨¦à© à¨à©à©±à¨² à¨à¨¾à¨à¨¦à¨¾à¨¦ ਦਾ ਠਨà©à¨®à¨¾à¨¨ ਹ੠ਰà©à¨ªà¨à¥¤ 52,50,000</p>
<p><strong>ਨà©à¨:</strong> à¨à¨¸ ਵਿੱਠà¨à¨¸à¨¦à© ਪਤਨ੠ਠਤ੠à¨à¨¸à¨¼à¨°à¨¿à¨¤à¨¾à¨ (ਨਾਬਾਲà¨à¨¾à¨) ਦ੠à¨à©à©±à¨² à¨à¨¾à¨à¨¦à¨¾à¨¦ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹà©à¨ ਹà©à¥¤ </p>
<h2><span class="ez-toc-section" id="Assets_Properties"/>ਸੰਪਤ੠ਠਤ੠à¨à©à¨£<span class="ez-toc-section-end"/></h2>
<h3><span class="ez-toc-section" id="Movable_Assets"/><strong>à¨à©±à¨² à¨à¨¾à¨à¨¦à¨¾à¨¦</strong><span class="ez-toc-section-end"/></h3>
<ul>
<li>ਬà©à¨à¨ ਡਿਪਾà¨à¨¼à¨¿à¨: ਰà©à¨ªà¨ 250,000</li>
</ul>
<h3><span class="ez-toc-section" id="Immovable_Assets"/><strong>ਠà¨à¨² à¨à¨¾à¨à¨¦à¨¾à¨¦</strong><span class="ez-toc-section-end"/></h3>
<ul>
<li>ਵਾਹà©à¨¯à©à¨ à¨à¨¼à¨®à©à¨¨: ਰà©. 15,00,000</li>
</ul>
<p><strong> ਨà©à¨:</strong> à¨à©±à¨² ਠਤ੠ਠà¨à©±à¨² ਸੰਪਤà©à¨à¨ ਦ੠ਦਿੱਤ੠ਠਨà©à¨®à¨¾à¨¨ ਸਾਲ 2004 ਦ੠ਠਨà©à¨¸à¨¾à¨° ਹਨ। à¨à¨¸ ਵਿੱਠà¨à¨¸à¨¦à© ਪਤਨ੠ਠਤ੠à¨à¨¸à¨¼à¨°à¨¿à¨¤à¨¾à¨ (ਨਾਬਾਲà¨à¨¾à¨) ਦ੠ਮਲà¨à©à¨ ਤ ਵਾਲà©à¨à¨ à¨à¨¾à¨à¨¦à¨¾à¨¦à¨¾à¨ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹà©à¨ ਹਨ। </p>
<h2><span class="ez-toc-section" id="FactsTrivia"/>ਤੱਥ / à¨à©à¨°à¨¿à¨µà©à¨<span class="ez-toc-section-end"/></h2>
<ul>
<li>à¨à¨¹ ਰà©à¨ªà¨¾ ਪà©à¨°à¨à¨¾à¨¸à¨¼à¨¨ ਦà©à¨à¨°à¨¾ ਪà©à¨°à¨à¨¾à¨¸à¨¼à¨¿à¨¤ 2010 ਦ੠ਬà©à¨¸à¨ ਸà©à¨²à¨°, à¨à©à¨à¨¸à¨ ਠਤ੠ਪà©à¨°à¨¸à©°à¨: à¨à©à¨°à¨¾à¨¨ ਠਤ੠ਸਮà¨à¨¾à¨²à© à¨à©à¨£à©à¨¤à©à¨à¨ ਦਾ ਲà©à¨à¨ ਹà©à¥¤</li>
</ul>
<ul>
<li>à¨à¨°à¨¿à¨« ਮà©à¨¹à©°à¨®à¨¦ à¨à¨¾à¨¨ à¨à©±à¨ à¨à¨¿à¨£à¨¤à©à¨à¨ ਦ੠ਤà©à¨¸à¨¼à¨à©à¨à¨°à¨¨ ਦ੠à¨à¨¿à¨²à¨¾à¨« ਹà©, à¨à¨¹ à¨à©±à¨ à¨à¨¿à¨£à¨¤à© à¨à¨®à¨¿à¨¸à¨¼à¨¨à¨¾à¨ ਦਾ ਵਿਰà©à¨§ à¨à¨°à¨¦à¨¾ ਹ੠ਠਤ੠ਰਾਸ਼à¨à¨°à© ਮਨà©à©±à¨à© ਠਧਿà¨à¨¾à¨° à¨à¨®à¨¿à¨¸à¨¼à¨¨ ਨà©à©° ਮà¨à¨¼à¨¬à©à¨¤ ​​à¨à¨°à¨¨ ਦ੠ਵà¨à¨¾à¨²à¨¤ à¨à¨°à¨¦à¨¾ ਹà©, à¨à© à¨à¨¿à¨¸à© ਵ੠ਵਿਠà¨à¨¤à© ਦਾ ਧਿà¨à¨¨ ਰੱਠਸà¨à¨¦à¨¾ ਹà©à¥¤</li>
</ul></div>
<p><script async src="//platform.twitter.com/widgets.js" charset="utf-8"></script></p>

ਆਰਿਫ ਮੁਹੰਮਦ ਖਾਨ ਵਿਕੀ, ਨਾਮ, ਉਮਰ, ਪਤਨੀ, ਬੱਚੇ, ਪਰਿਵਾਰ, ਜੀਵਨੀ ਅਤੇ ਹੋਰ

