<h2 class="sub-title">ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© à¨à¨²à¨¾à¨¸à¨°à©à¨® ਦ੠ਬਾਹਰ ਠਤ੠ਠੰਦਰ ਠਨà©à¨à¨µà© ਸਿà¨à¨²à¨¾à¨ ਦà©à¨à¨°à¨¾ ਸੰà¨à¨²à¨ªà¨¾à¨ ਨà©à©° ਬਿਹਤਰ ਢੰਠਨਾਲ à¨à©à¨ ਠਤ੠ਸਮਠਸà¨à¨¦à© ਹਨ। </h2>
<p></p>
<div id="content-body-68890000" class="articlebodycontent col-xl-9 col-lg-12 col-md-12 col-sm-12 col-12" itemprop="articleBody">
<p>ਰਿà¨à¨¾ ਸ਼à©à¨°à©à¨¬à¨¾à¨²à¨¾à¨à©, ਠà¨à¨¼à©à¨® ਪà©à¨°à©à¨®à¨à© ਯà©à¨¨à©à¨µà¨°à¨¸à¨¿à¨à© (à¨à¨ªà©à¨¯à©) ਵਿੱਠà¨à©±à¨ ਠੰਡਰà¨à¨°à©à¨à©à¨à¨ ਠਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦ੠ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à¨£ ਹà©, ਪਿà¨à¨²à© à¨à¨¨à¨µà¨°à© ਵਿੱਠà¨à©à©±à¨à©à¨à¨ ਮਨਾà¨à¨£ ਲਠà¨à¨ªà¨£à© ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਮà©à©±à¨²à¨¾à¨à¨à¨¿à¨°à© ਹਿਲਸ à¨à¨ ਸà©à¥¤ ਹਾਲਾà¨à¨à¨¿, à¨à©±à¨ ਵਾਰ à¨à©±à¨¥à©, à¨à¨¹ ਪਹਾà©à© à¨à©±à¨¤à© ਫà©à¨²à© ਪਲਾਸà¨à¨¿à¨ ਨà©à©° ਨà¨à¨¼à¨°à¨ ੰਦਾà¨à¨¼ ਨਹà©à¨ à¨à¨° ਸà¨à¨¦à© ਸà©à¥¤ ਮਹà©à¨¨à¨¿à¨à¨ ਬਾਠਦ, ਸ਼à©à¨°à©à¨¬à¨¾à¨²à¨¾à¨à©, à¨à© à¨à¨¿ à¨à©à¨°à©à¨à¨¿à©°à¨ ਦਾ ਸ਼à©à¨à©à¨¨ ਹà©, ਪਹਾ੠ਨà©à©° ਸਮà¨à¨£ ਲਠà¨à¨ªà¨£à© ਦà©à¨¸à¨¤à¨¾à¨ ਨਾਲ ਮà©à¨²à¨¾à¨à©°à¨à©à¨°à© ਮà©à© à¨à¨¿à¨à¥¤ à¨à¨¸à¨¨à© à¨à¨¸à¨¨à©à©° à¨à¨°à¨¨à¨¾à¨à¨ ਦà©à¨à¨ ਨà©à¨ ਪਹਾà©à©à¨à¨ ਦ੠ਸੱà¨à¨¿à¨à¨à¨¾à¨° ਨà©à©° ਨà¨à¨¸à¨¼à© ਬਣਾà¨à¨£ ਠਤ੠ਸਮà¨à¨£ ਵਿੱਠਮਦਦ à¨à©à¨¤à©, à¨à¨¿à¨¸à¨¨à©à©° ਸਮà©à¨¹à¨¿à¨ ਤà©à¨° &#8216;ਤ੠ਨਵਦà©à¨°à¨à¨¾ (ਨ੠ਪਹਾà©à©à¨à¨) ਵà¨à©à¨ à¨à¨¾à¨£à¨¿à¨ à¨à¨¾à¨à¨¦à¨¾ ਹà©à¥¤ </p>
<p>“ਮà©à¨°à©à¨à¨ à¨à¨²à¨¾à¨¸à¨¾à¨ ਵਿੱà¨, ਮà©à¨ ਸਿੱà¨à¨¿à¨ ਹ੠à¨à¨¿ ਪà©à¨°à¨¦à©à¨¸à¨¼à¨£ ਬà©à¨°à¨¾ ਹà©à¥¤ ਪਰ à¨à¨¦à©à¨ ਮà©à¨ à¨à©±à¨¥à© à¨à¨¿à¨ ਤਾਠਮà©à¨¨à©à©° ਠਹਿਸਾਸ ਹà©à¨à¨ à¨à¨¿ à¨à¨à©à¨¸à¨¿à¨¸à¨à¨® à¨à¨¿à©°à¨¨à© à¨à©à©°à¨à¨²à¨¦à¨¾à¨° ਹਨ,&#8221; ਸ਼à©à¨°à©à¨®à¨¤à© ਸ਼à©à¨°à©à¨¬à¨¾à¨²à¨¾à¨à© à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à© ਹà©à¥¤</p>
<p>“ਮà©à¨°à© à¨à©à¨°à©à¨à¨¿à©°à¨ ਪà©à¨°à©à¨à©à¨à¨ ਦ੠ਹਿੱਸ੠ਵà¨à©à¨, ਮà©à¨ à¨à¨ªà¨£à© ਠਨà©à¨à¨µ ਬਾਰ੠ਲਿà¨à¨£à¨¾ à¨à¨¾à¨¹à©à©°à¨¦à¨¾ ਸà©à¥¤ à¨à¨¸ ਲਠਮà©à¨¨à©à©° ਬà©à¨ ਣ ਠਤ੠ਸà©à¨à¨£ ਦ੠ਲà©à© ਸà©,” ਸ਼à©à¨°à©à¨®à¨¤à© ਸ਼à©à¨°à©à¨¬à¨¾à¨²à¨¾à¨à© à¨à¨²à¨¾à¨¸à¨°à©à¨® ਦà©à¨à¨ à¨à©°à¨§à¨¾à¨ ਤà©à¨ ਬਾਹਰ ਸਿੱà¨à¨£ ਦ੠ਮਹੱਤਵ ਬਾਰ੠à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à© ਹà©à¥¤ &#8220;ਹਰ ਯਾਤਰਾ ਤà©à¨ ਬਾਠਦ, ਮà©à¨ ਵਾਪਸ à¨à¨µà¨¾à¨à¨à¨¾ ਠਤ੠à¨à¨¸ ਦਿਨ à¨à© ਵ੠ਹà©à¨à¨ à¨à¨¸ ਬਾਰ੠ਲਿà¨à¨¾à¨à¨à¨¾,&#8221; ਸ਼à©à¨°à©à¨®à¨¤à© ਸ਼à©à¨°à©à¨¬à¨¾à¨²à¨¾à¨à©, APU ਦ੠à¨à¨¾à¨²à¨ à¨à¨°à©à¨à¨¿à©°à¨ à¨à¨°à©à©±à¨ª ਦ੠ਮà©à¨à¨¬à¨° à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à© ਹà©à¥¤ </p>
<p>ਸ਼à©à¨°à©à¨®à¨¤à© ਸ਼à©à¨°à©à¨¬à¨¾à¨²à¨¾à¨à© ਦਾ à¨à©°à¨® ਸਿਰਫ à¨à¨°à¨¨à¨²à¨¿à©°à¨ à¨à¨¾à¨ ਫà©à¨à©à¨à©à¨°à¨¾à¨«à© ਤੱਠਹ੠ਸà©à¨®à¨¿à¨¤ ਨਹà©à¨ ਸà©, ਬਲà¨à¨¿ à¨à¨¹à¨¨à¨¾à¨ ਪà©à¨¨à¨²à¨¾à¨ ਵਿੱਠਠਨà©à¨µà¨¾à¨¦ à¨à©à¨¤à¨¾ à¨à¨¿à¨ ਸ੠à¨à© ਹà©à¨£ &#8220;à¨à©à¨µà¨¨ ਦ੠ਪਹਾà©&#8221; ਪà©à¨°à©à¨à¨°à¨¾à¨® ਦ੠ਹਿੱਸ੠ਵà¨à©à¨ APU ਵਿੱਠਮà©à¨à©à¨¦ ਹਨ। à¨à¨®à¨à¨¯à© ਦਾ à¨à¨¦à©à¨¸à¨¼ ਲà©à¨à¨¾à¨, à¨à¨¾à¨¸ ਤà©à¨° &#8216;ਤ੠ਬੱà¨à¨¿à¨à¨ ਨà©à©° à¨à¨²à¨µà¨¾à¨¯à© ਤਬਦà©à¨²à© ਠਤ੠ਪਹਾà©à¨¾à¨ ਦ੠ਸਮਤਲ ਠਮà©à¨°à© ਬਾਰ੠ਸਿੱà¨à¨¿à¨ ਤ à¨à¨°à¨¨à¨¾ ਹà©à¥¤ </p>
<p>&#8220;à¨à©°à¨à¨°à¨¨à¨¸à¨¼à¨¿à¨ª ਦ੠ਪਿੱà¨à© ਦਾ à¨à¨°à¨¾à¨¦à¨¾ à¨à©°à¨® à¨à¨°à¨à© ਸਿੱà¨à¨£ ਦ੠ਵਿà¨à¨¾à¨° ਨà©à©° ਸਮਰੱਥ ਬਣਾà¨à¨£à¨¾ ਹà©,&#8221; à¨à©à¨¨à¨¾à¨² ਸ਼ਰਮਾ, à¨à©±à¨ APU à¨à¨°à¨®à¨à¨¾à¨°à©, à¨à¨¿à¨¸ ਨ੠ਪਿà¨à¨²à© ਸਮà©à¨ ਵਿੱਠਸੰà¨à¨¾à¨² ਠਤ੠ਸਥਿਰਤਾ ਦ੠ਮà©à©±à¨¦à¨¿à¨à¨ &#8216;ਤ੠à¨à©°à¨® à¨à©à¨¤à¨¾ ਹà©, à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à¨¾ ਹà©à¥¤ ਸà©à¨°à© ਸ਼ਰਮਾ ਦ੠ਠਨà©à¨¸à¨¾à¨°, à¨à¨¦à©à¨ ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© ਦà©à¨¸à¨¼ ਦ੠ਦà©à¨°-ਦà©à¨°à¨¾à¨¡à© ਦ੠à¨à©à¨¨à©-à¨à©à¨¨à© ਵਿੱਠà¨à¨¾à¨à¨¦à© ਹਨ ਠਤ੠à¨à©à¨£à©à¨¤à©à¨à¨ ਦਾ ਪਹਿਲਾਠਹ੠ਠਨà©à¨à¨µ à¨à¨°à¨¦à© ਹਨ, ਤਾਠਸਥਿਤ੠ਬਾਰ੠à¨à¨¨à©à¨¹à¨¾à¨ ਦ੠ਸਮਠਵਿੱਠਮਹੱਤਵਪà©à¨°à¨¨ ਸà©à¨§à¨¾à¨° ਹà©à©°à¨¦à¨¾ ਹà©à¥¤ </p>
<p>ਰਾਸ਼à¨à¨°à© ਸਿੱà¨à¨¿à¨ ਨà©à¨¤à©, 2020 ਦ੠ਠਨà©à¨¸à¨¾à¨°, à¨à¨®à¨¿à¨à¨¨à¨¿à¨à© ਰà©à¨à©à¨µà¨¿à¨à¨, ਫà©à¨²à¨¡ ਵਿà¨à¨¼à¨¿à¨à¨¾à¨ ਠਤ੠à¨à©°à¨à¨°à¨¨à¨¸à¨¼à¨¿à¨ªà¨¾à¨ ਰਾਹà©à¨ ਠਨà©à¨à¨µà© ਸਿੱà¨à¨¿à¨ ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à©à¨à¨ ਵਿੱਠਸੰਪà©à¨°à¨¨ ਵਿà¨à¨¾à¨¸ ਨà©à©° à¨à¨¤à¨¸à¨¼à¨¾à¨¹à¨¿à¨¤ à¨à¨°à¨¦à© ਹ੠ਠਤ੠à¨à¨¹à¨¨à¨¾à¨ ਨà©à©° à¨à¨²à¨µà¨¾à¨¯à© ਪਰਿਵਰਤਨ ਦà©à¨à¨ à¨à©°à¨à©à¨° ਸਮੱਸਿà¨à¨µà¨¾à¨ ਦ੠ਹੱਲ ਲੱà¨à¨£ ਦ੠à¨à¨¦à©à¨¸à¨¼ ਨਾਲ à¨à¨§à©à¨¨à¨¿à¨ ਸੰਸਾਰ ਦà©à¨à¨ à¨à©à¨£à©à¨¤à©à¨à¨ ਨà©à©° ਹੱਲ à¨à¨°à¨¨ ਲਠਤਿà¨à¨° à¨à¨°à¨¦à© ਹ੠à¨à¨¹ ਢà©à¨à¨µà¨¾à¨ ਹà©à¥¤ </p>
<p>“à¨à¨¸ ਪà©à©à©à¨¹à© ਦ੠ਬੱà¨à¨¿à¨à¨ ਨà©à©° à¨à¨¾à¨£à¨à¨¾à¨°à© ਲà©à¨£ ਲਠਸਾਡ੠ਠਧਿà¨à¨ªà¨à¨¾à¨ ਦ੠ਲà©à© ਨਹà©à¨ ਹà©à¥¤ à¨à¨¾à¨£à¨à¨¾à¨°à© à¨à©°à¨à¨°à¨¨à©à©±à¨ &#8216;ਤ੠à¨à¨ªà¨²à¨¬à¨§ ਹà©à¥¤ ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© ਪਾਠਪà©à¨¸à¨¤à¨à¨¾à¨ ਵਿੱਠà¨à© ਸਿੱà¨à¨¦à© ਹਨ ਠਤ੠à¨à©à¨¦à¨°à¨¤ ਵਿੱਠà¨à© ਹà©, ਦ੠ਵਿà¨à¨à¨¾à¨° ਸਬੰਧ ਬਣਾà¨à¨£ ਲਠà¨à¨¹à¨¨à¨¾à¨ ਨà©à©° ਸà©à¨µà¨¿à¨§à¨¾à¨à¨¨à¨ ਬਣਾà¨à¨£ ਦ੠ਲà©à© ਹà©, ”à¨à¨à¨¿à¨ ਸà¨à©à¨², ਬà©à¨à¨à¨²à©à¨°à© ਵਿੱਠà¨à©à¨à©à¨² ਠਧਿà¨à¨ªà¨ ਮਾਥੰà¨à© ਰਾà¨à¨¸à¨¼à©à¨à¨°à¨¨ à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à¨¾ ਹà©à¥¤ à¨à¨¸ ਦ੠ਠਨà©à¨¸à¨¾à¨°, ਪਾਠ-ਪà©à¨¸à¨¤à¨à¨¾à¨ ਵਿੱਠà¨à©à¨µ ਵਿà¨à¨¿à©°à¨¨à¨¤à¨¾ à¨à¨¾à¨ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪà©à¨°à¨£à¨¾à¨²à©à¨à¨ &#8216;ਤ੠ਪà©à¨°à© ਹà©à©°à¨¦à© ਹਨ ਠਤ੠ਬੱà¨à¨¿à¨à¨ ਲਠà¨à¨¹ ਮਹੱਤਵਪà©à¨°à¨¨ ਹà©à©°à¨¦à¨¾ ਹ੠à¨à¨¿ à¨à¨¹ ਠਸਲ ਵਿੱਠà¨à¨¹ ਸਮà¨à¨£ ਲਠà¨à¨¿ à¨à¨¹ à¨à¨¿à¨¤à¨¾à¨¬ ਦ੠ਪੰਨਿà¨à¨ ਤà©à¨ ਬਾਹਰ à¨à¨¿à¨¸ ਤਰà©à¨¹à¨¾à¨ ਦ੠ਦਿà¨à¨¾à¨ ਦਿੰਦ੠ਹਨ। </p>
<h4 class="sub_head">ਰਿਮà©à¨ ਸà©à¨à¨¸à¨¿à©°à¨ à¨à¨ªà¨à¨°à¨£</h4>
<p>à¨à¨ªà©à¨¯à© ਵਿੱਠਸ਼à©à¨°à© ਬਾਲਾà¨à© ਦ੠ਪà©à¨¨à¨² ਦ੠à¨à©à¨², ਬੱà¨à¨¿à¨à¨ ਨà©à©° ਰਿਮà©à¨ ਸà©à¨à¨¸à¨¿à©°à¨ ਬਾਰ੠à¨à¨¿à¨à¨¨ ਦà©à¨£ ਲਠਰà©à¨¤ ਨਾਲ à¨à¨°à¨¿à¨ à¨à©±à¨ ਵੱਡਾ ਬà¨à¨¸à¨¾ ਰੱà¨à¨¿à¨ à¨à¨¿à¨ ਹà©à¥¤ à¨à¨¸à¨°à© ਵਿੱਠà¨à©°à¨® à¨à¨° ਰਹ੠ਪà©à¨à¨à¨¡à© à¨à©à¨°à©à¨à©à¨à¨ ਬਿਪਿਨ à¨à©°à¨¦à¨°à¨¨, ਸà©à¨à¨¡à¨¬à©à¨à¨¸ ਦ੠ਪਿੱà¨à© ਦਿਮਾਠਹà©à¥¤ </p>
<p>ਸà©à¨°à© à¨à©°à¨¦à¨°à¨¨ ਯà©.ਸà©. ਡà©à¨µà¨¿à¨¸ à¨à¨¾à¨²à¨ à¨à¨«à¨¼ à¨à©°à¨à¨¨à©à¨ ਰਿੰà¨, ਯà©à¨à¨¸à¨ ਦà©à¨à¨°à¨¾ à¨à©à¨¤à© à¨à¨ ਸਮਾਨ ਸੰਸà¨à¨°à¨£ ਤà©à¨ ਪà©à¨°à©à¨°à¨¿à¨¤ ਸਨ। &#8220;ਸਾਨà©à©° à¨à¨¹ ਵਿà¨à¨¾à¨° 9ਵà©à¨ à¨à¨®à¨¾à¨¤ ਦ੠à¨à©±à¨ ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© ਤà©à¨ ਮਿਲਿਠà¨à¨¿à¨¸ ਨ੠ਸ਼à©à¨°à© ਸ਼ਰਮਾ ਨà©à©° à¨à©±à¨ ਸਮਾਨ ਮਾਡਲ ਦਾ ਸà©à¨à¨¾à¨ ਦਿੱਤਾ,&#8221; ਸ਼à©à¨°à© à¨à©°à¨¦à¨°à¨¨, à¨à© ਹà©à¨£ à¨à¨ªà©à¨¯à© ਵਿੱਠਪà©à¨¸à¨-ਡਾà¨à¨à¨°à¨² ਸà¨à¨¾à¨« ਹà©à¥¤ à¨à¨¸ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹ੠à¨à¨¿ ਰਿਮà©à¨ ਸà©à¨à¨¸à¨¿à©°à¨ ਵਰà¨à© ਵਿਸ਼à©à¨¸à¨¼ ਵਿਸ਼ਿà¨à¨ ਵੱਲ ਬੱà¨à¨¿à¨à¨ ਦਾ ਧਿà¨à¨¨ à¨à¨¿à©±à¨à¨£ ਲਠà¨à¨¸ ਵਿੱਠਸà©à©°à¨¦à¨°à¨¤à¨¾ ਦਾ ਤੱਤ ਹà©à¨£à¨¾ à¨à¨¾à¨¹à©à¨¦à¨¾ ਹà©à¥¤ &#8220;ਪਹਿਲ੠ਨà¨à¨¼à¨° &#8216;ਤà©, à¨à¨¹ ਸà©à©°à¨¦à¨° ਹà©. ਦà©à¨à© ਪੱਧਰ &#8216;ਤ੠ਠਸà©à¨ ਰà©à¨¤ ਦ੠ਸਤਹ ਦ੠à¨à¨à¨¾à¨ ਠਤ੠ਰੰਠà¨à©à¨¡ ਠਤ੠ਰਿਮà©à¨ ਸà©à¨à¨¸à¨¿à©°à¨ ਦà©à¨à¨ ਮà©à¨² à¨à©±à¨²à¨¾à¨ ਦਾ ਠੰਦਾà¨à¨¼à¨¾ ਲà¨à¨¾à¨à¨£ ਲਠਸà©à¨à¨¸à¨°à¨¾à¨ ਦ੠ਵਰਤà©à¨ à¨à¨°à¨¨ ਦ੠ਵਿà¨à¨¿à¨à¨¨ ਦ੠ਵਿà¨à¨à¨¿à¨ à¨à¨°à¨¦à© ਹਾà¨à¥¤</p>
<p>ਸà©à¨à¨¡à¨¬à©à¨à¨¸ à¨à©à¨² ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à©à¨à¨ ਨà©à©° à¨à¨à¨¾à¨ ਦ੠ਨà¨à¨¸à¨¼à© ਨà©à©° ਸਮà¨à¨£ ਵਿੱਠਮਦਦ à¨à¨°à©à¨à¨¾à¥¤ à¨à¨¹ ਯੰਤਰ à¨à©±à¨ LIDAR ਠਤ੠à¨à©±à¨ ਪà©à¨°à©à¨à©à¨à¨à¨° ਦ੠ਮਦਦ ਨਾਲ à¨à©°à¨® à¨à¨°à¨¦à¨¾ ਹ੠à¨à© ਰà©à¨¤ ਦ੠ਸਤà©à¨¹à¨¾ &#8216;ਤ੠ਵੱà¨-ਵੱਠਰੰà¨à¨¾à¨ ਨà©à©° ਦਰਸਾà¨à¨à¨¦à¨¾ ਹ੠à¨à¨¦à©à¨ ਬੱà¨à© ਰà©à¨¤ ਦ੠ਢà©à¨° ਪà©à©±à¨à¨¦à© ਠਤ੠ਬਣਾà¨à¨à¨¦à© ਹਨ। à¨à©°à¨à©à¨° ਬਦਲਣ ਦ੠ਨਾਲ ਰੰਠਬਦਲਦ੠ਹਨ &#8211; ਰਿਮà©à¨ ਸà©à¨à¨¸à¨¿à©°à¨ ਵਿੱਠà¨à©°à¨à©à¨° ਮà©à¨ªà¨¿à©°à¨ ਦਾ à¨à©±à¨ ਮà©à©±à¨ ਤੱਤ। </p>
<p>“à¨à¨¼à¨¿à¨à¨¦à¨¾à¨¤à¨° ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© ਦà©-ਠਯਾਮ੠à¨à©à¨à¨² ਮà©à¨ªà¨¸ ਰਾਹà©à¨ ਰਿਮà©à¨ ਸà©à¨à¨¸à¨¿à©°à¨ ਤà©à¨ à¨à¨¾à¨£à© ਹਨ। à¨à¨¹ ਸਿੱà¨à¨£ ਦਾ ਦà©à¨à¨¾ ਪà©à¨¾à¨ ਹ੠à¨à¨¿à©±à¨¥à© ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© ਸà©à¨à¨¡à¨¬à©à¨à¨¸ ਨਾਲ à¨à©à©à¨¨ ਤà©à¨ ਬਾਠਦ ਰਿਮà©à¨ ਸà©à¨à¨¸à¨¿à©°à¨ ਵਰà¨à© ਵਿਸ਼ਿà¨à¨ ਨà©à©° ਸਮਠਸà¨à¨¦à© ਹਨ। </p>
<p>ਸà©à¨°à© à¨à©°à¨¦à¨°à¨¨ à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à© ਹਨ: &#8220;ਮà©à¨ à¨à©à¨ ਸਪà©à¨à¨à©à¨°à¨® ਦ੠à¨à©±à¨ ਸਿਰ੠&#8216;ਤ੠ਸà©à¥¤ ਪਰ ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à©à¨à¨ ਨà©à©° ਵਿਸ਼ਾ ਲà©à¨£ ਲਠਪà©à¨°à©à¨°à¨¿à¨¤ à¨à¨°à¨¨à¨¾ ਬਿਲà¨à©à¨² ਵੱà¨à¨°à© à¨à©±à¨² ਹà©à¥¤” </p>
<h4 class="sub_head">à¨à©à¨¦à¨°à¨¤ ਦਾ ਸà¨à©à¨²</h4>
<p>ਮਿਸà¨à¨° ਸ਼ਰਮਾ ਦ੠à¨à¨° à¨à© ਸਿੱà¨à¨£ ਦ੠ਵà¨à¨¾à¨²à¨¤ ਨà©à©° à¨à©à¨¦à¨°à¨¤à¨µà¨¾à¨¦à© ਠਤ੠ਠਧਿà¨à¨ªà¨ ਯà©à¨µà¨¨ à¨à¨µà¨à¨¼ ਦà©à¨à¨°à¨¾ ਵ੠à¨à©à©°à¨à¨¿à¨ à¨à¨¿à¨ ਹà©à¥¤ ਮਿਸà¨à¨° à¨à¨µà¨à¨¼ à¨à©±à¨ ਹੱਥà©à¨ ਸਿੱà¨à¨¿à¨ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦ੠ਵà¨à¨¾à¨²à¨¤ à¨à¨°à¨¦à¨¾ ਹ੠à¨à¨¿à©±à¨¥à© à¨à©±à¨ ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© à¨à¨²à¨¾à¨¸à¨°à©à¨® ਦ੠ਬਾਹਰ à¨à©à¨¦à¨°à¨¤ ਨਾਲ à¨à©à© à¨à© ਠਤ੠ਵਿਸ਼੠ਨà©à©° ਡà©à©°à¨à¨¾à¨ ਨਾਲ ਸਮਠà¨à© à¨à¨¿à¨¸à© ਵਿਸ਼੠ਬਾਰ੠ਸਿੱà¨à¨¦à¨¾ ਹà©à¥¤ </p>
<p>à¨à¨à¨¿à¨ ਸà¨à©à¨², ਬà©à¨à¨à¨²à©à¨°à© ਦ੠8ਵà©à¨ à¨à¨®à¨¾à¨¤ ਦ੠ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à¨£ à¨à©à¨¤à¨¾à¨à¨à¨²à© à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à© ਹà©, “à¨à¨¹ à¨à¨²à¨¾à¨¸à¨°à©à¨® ਵਿੱਠਸਿੱà¨à¨£ ਨਾਲà©à¨ ਨਿਸ਼à¨à¨¤ ਤà©à¨° &#8216;ਤ੠ਬਿਹਤਰ ਹà©,” à¨à¨¿à¨¸ ਨ੠à¨à¨ªà©à¨¯à© ਵਿà¨à© à¨à¨®à¨à¨à¨² ਤਿà¨à¨¹à¨¾à¨° ਦ੠ਹਿੱਸ੠ਵà¨à©à¨ ਮਿਸà¨à¨° à¨à¨µà©à¨¸ ਦà©à¨à¨°à¨¾ à¨à¨¯à©à¨à¨¿à¨¤ à¨à©à¨ ਵਾਠਵਰà¨à¨¸à¨¼à¨¾à¨ªà¨¾à¨ ਵਿੱà¨à©à¨ à¨à©±à¨ ਵਿੱਠਹਿੱਸਾ ਲਿਠਸà©à¥¤ </p>
<p>ਹਾਲਾà¨à¨à¨¿ ਸ਼à©à¨°à©à¨®à¨¤à© ਰਾà¨à¨¸à¨¼à©à¨à¨°à¨¨ ਨà©à©° à¨à¨¸à¨¼à¨¨ ਦ੠ਤਿà¨à¨°à© ਲਠਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à©à¨à¨ ਨà©à©° à¨à©±à¨ à¨à©°à¨à¨¾ ਲੰਮ੠ਪà©à¨ª à¨à¨¾à¨ ਦà©à¨£à© ਪà¨, à¨à©±à¨ ਵਾਰ à¨à©±à¨¥à© ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© à¨à¨¨à¨¸à©à¨à¨ ਵਾਠà¨à¨«à¨¼ à¨à¨µà¨¸ ਦà©à¨à¨°à¨¾ ਬà©à¨à¨¨à© ਵਿੱਠਹà©à¨° ਮà©à¨¸à¨¼à¨à¨² ਸ਼ਬਦਾਵਲ੠ਨà©à©° ਸਮà¨à¨£ ਲਠà¨à¨¤à¨¸à©à¨ ਸਨ। ਮਿਸà¨à¨° à¨à¨µà¨à¨¼ ਪਹਿਲਾਠਮੱà¨à© ਫà©à¨¨ ਵਾਲ੠à¨à¨¾à¨à¨à¨¾à¨°à© ਵਿੱਠਬੱà¨à¨¿à¨à¨ ਨà©à©° ਸਿੱà¨à¨¿à¨ ਦà©à¨£ ਵਿੱਠਸ਼ਾਮਲ ਰਿਹਾ ਹà©à¥¤ </p>
<p>à¨à©à¨¨à¨ ਦ੠ਪà©à¨à¨¡à© à¨à©à¨¤à¨° ਵਿੱà¨, ਮਿਸà¨à¨° à¨à¨µà¨à¨¼ ਨ੠ਲà¨à¨à¨ ਤਿੰਨ ਸà¨à©à¨²à¨¾à¨ ਨਾਲ à¨à©°à¨® à¨à©à¨¤à¨¾ ਹà©à¥¤ ਮà©à¨ ਪੰà¨à©à¨à¨ ਦ੠ਨਿà¨à¨°à¨¾à¨¨à© ਵਾà¨à¨ à¨à©à¨¦à¨°à¨¤ ਦ੠ਸà©à¨° à¨à¨°à¨¾à¨à¨à¨¾à¥¤ &#8220;à¨à¨¦à©à¨ ਬੱà¨à¨¿à¨à¨ ਨ੠à¨à©à¨µà¨¤ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਠà¨à¨¹à¨¨à¨¾à¨ ਦ੠à¨à¨²à© ਦà©à¨à¨²à© ਦà©à¨à¨ à¨à¨¹à¨¾à¨£à©à¨à¨ ਸà©à¨£à©à¨à¨, ਤਾਠà¨à¨¹à¨¨à¨¾à¨ ਦ੠ਸਿੱà¨à¨£ ਦ੠ਠੰਦਰà©à¨¨à© ਪà©à¨°à©à¨°à¨£à¨¾ ਬਹà©à¨¤ ਵਧ à¨à¨,&#8221; ਮਿਸà¨à¨° à¨à¨µà¨à¨¼ à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à© ਹਨ। ਤਾਮਿਲਨਾਡ੠ਸà¨à©à¨ à¨à©à¨à¨¸à¨² à¨à¨«à¨¼ à¨à¨à©à¨à©à¨¸à¨¼à¨¨à¨² ਰਿਸਰਠà¨à¨à¨¡ à¨à©à¨°à©à¨¨à¨¿à©°à¨ ਦ੠ਨਾਲ ਵ੠à¨à©°à¨® à¨à¨° ਰਹ੠ਮਿਸà¨à¨° à¨à¨µà¨à¨¼ à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à© ਹਨ, &#8220;à¨à¨¹ ਵਾਪਸ à¨à¨¾à¨£à¨à© ਠਤ੠à¨à¨ªà¨£à© à¨à©à¨µ ਵਿà¨à¨¿à¨à¨¨ à¨à©à¨°à¨¸à¨¾à¨ ਠਤ੠à¨à¨¾à¨¸à¨¼à¨¾ ਦ੠ਪà©à¨°à¨¾à¨ªà¨¤à© ਵਿੱਠਵਧà©à¨°à© ਦਿਲà¨à¨¸à¨ªà© ਲà©à¨£à¨à©à¥¤&#8221;</p>
<p>&#8220;ਮà©à¨ ਹਰ ਸਾਲ ਲà¨à¨à¨ 50 ਠਧਿà¨à¨ªà¨à¨¾à¨ ਨਾਲ à¨à©°à¨® à¨à¨°à¨¦à¨¾ ਹਾਠਤਾਠà¨à© à¨à¨¹à¨¨à¨¾à¨ ਨà©à©° à¨à©à¨¦à¨°à¨¤ ਦ੠ਠਧਿà¨à¨ªà¨ ਬਣਨ ਲਠਸਿà¨à¨²à¨¾à¨ ਦਿੱਤ੠à¨à¨¾ ਸà¨à©,&#8221; ਸ਼à©à¨°à© ਠਵà©à¨¸ à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à¨¾ ਹà©à¥¤ </p>
<p>à¨à¨¦à©à¨ à¨à¨¿ ਠਧਿà¨à¨ªà¨à¨¾à¨ ਦ੠ਠਣਦà©à¨à© à¨à©±à¨ à¨à¨¾à¨°à¨¨ ਹ੠à¨à¨¿ ਸà¨à©à¨²à© ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© ਦ੠à¨à©à¨µà¨¨ ਵਿੱਠà¨à¨¤à©à¨µà¨¿à¨§à©à¨à¨ ਠà¨à¨¸à¨° ਨਹà©à¨ ਹà©à©°à¨¦à©à¨à¨ ਹਨ, ਮਾਪਿà¨à¨ ਵਿੱਠà¨à¨¦à¨¾à¨¸à©à¨¨à¨¤à¨¾ ਸ਼ਾà¨à¨¦ à¨à©±à¨ ਵੱਡ੠à¨à©à¨®à¨¿à¨à¨¾ ਨਿà¨à¨¾à¨à¨à¨¦à© ਹà©à¥¤ ਹਾਲਾà¨à¨à¨¿, à¨à¨ªà¨£à© à¨à©à¨°à©à¨à¨¿à©°à¨ ਠਸਾà¨à¨¨à¨®à©à¨à¨ ਤà©à¨ ਬਾਠਦ, ਸ਼à©à¨°à©à¨®à¨¤à© ਸ਼à©à¨°à©à¨¬à¨¾à¨²à¨¾à¨à© à¨à¨¼à©à¨°à¨¦à¨¾à¨° ਢੰਠਨਾਲ ਮਹਿਸà©à¨¸ à¨à¨°à¨¦à© ਹ੠à¨à¨¿ ਵਿਦਿਠਠਸੰਸਥਾਵਾਠਨà©à©° à¨à¨¤à©à¨µà¨¿à¨§à©à¨à¨ ਨà©à©° à¨à¨¤à¨¸à¨¼à¨¾à¨¹à¨¿à¨¤ à¨à¨°à¨¨à¨¾ à¨à¨¾à¨¹à©à¨¦à¨¾ ਹ੠ਤਾਠà¨à© ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© ਪਾਠਪà©à¨¸à¨¤à¨à¨¾à¨ ਦ੠ਸ਼ਬਦਾਠਤà©à¨ ਪਰ੠à¨à©à¨¦à¨°à¨¤ ਨà©à©° ਸਮਠਸà¨à¨£à¥¤ </p>
<p>ਠਧਿà¨à¨ªà¨ ਠà¨à¨¸à¨° à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à© ਹਨ à¨à¨¿ à¨à¨¹ ਬà©à¨°à¨¡ ਦ੠ਪਾਠà¨à©à¨°à¨® ਦà©à¨à¨°à¨¾ ਬੰਨà©à¨¹à© ਹà©à¨ ਹਨ ਠਤ੠à¨à¨¹à¨¨à¨¾à¨ ਦਾ ਪਾਲਣ à¨à¨°à¨¨ ਲਠà¨à©±à¨ ਪਾਠà¨à©à¨°à¨® ਹà©à¥¤ ਸ਼à©à¨°à©à¨®à¨¤à© ਰਾà¨à¨¸à©à¨à¨°à¨¨ ਦਾ à¨à¨¹à¨¿à¨£à¨¾ ਹà©, &#8220;à¨à© ਠਸà©à¨ ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à©à¨à¨ ਦà©à¨à¨°à¨¾ ਯਾਦ à¨à©à¨¤à©à¨à¨ ਠਤ੠ਦà©à¨¬à¨¾à¨°à¨¾ ਤਿà¨à¨° à¨à©à¨¤à©à¨à¨ à¨à©à¨à¨¼à¨¾à¨ ਦ੠ਸੰà¨à¨¿à¨ ਨà©à©° à¨à¨à¨¾ ਸà¨à©à¨ ਠਤ੠à¨à©à¨ ਠà¨à¨¿à¨¹à© ਵਿਸ਼੠ਲ੠à¨à© ਠਸà¨à©à¨ à¨à© ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à©à¨à¨ ਨà©à©° à¨à©à¨¦à¨°à¨¤ ਠਤ੠à¨à¨ªà¨£à© à¨à¨²à© ਦà©à¨à¨²à© ਦ੠ਦà©à¨¨à©à¨ ਦ੠à¨à¨¦à¨° à¨à¨°à¨¨ ਵਿੱਠਮਦਦ à¨à¨° ਸà¨à¨¦à©à¨à¨ ਹਨ ਤਾਠà¨à¨¹ ਬਹà©à¨¤ ਵਧà©à¨ ਹà©à¨µà©à¨à¨¾à¥¤&#8221; </p>
<p>à¨à¨¹ ਠਤ੠à¨à¨¸à¨¦à© ਸਾਥ੠ਹà©à¨ ਲ੠ਵਰਠਦ੠ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à©à¨à¨ ਨਾਲ ਬਾਹਰ੠à¨à¨¤à©à¨µà¨¿à¨§à©à¨à¨ ਦਾ ਠà¨à¨¿à¨à¨¸ à¨à¨°à¨¨ ਦ੠ਯà©à¨ ਹਨ, ਪਰ ਸà©à¨¨à©à¨ ਰ à¨à¨²à¨¾à¨¸ ਵਿੱਠà¨à¨¹ à¨à¨¸à¨¾à¨¨ ਨਹà©à¨ ਹà©à¥¤ à¨à¨¹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਬà©à¨°à¨¡ ਸਿਲà©à¨¬à¨¸ ਦਾ ਵ੠ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦ੠ਹà©à¥¤</p>
<p>“ਬà©à¨°à¨¡ ਦà©à¨à¨ ਪà©à¨°à©à¨à¨¿à¨à¨µà¨¾à¨ à¨à© ਸਾਡ੠ਹੱਥ ਵਿੱਠਨਹà©à¨ ਹਨ। ਸਾਨà©à©° ਤਿà¨à¨° à¨à¨°à¨¨à¨¾ ਪਵà©à¨à¨¾ ਠਤ੠à¨à©±à¨¥à© ਬਹà©à¨¤ ਸਾਰ੠ਸਮੱà¨à¨°à© ਹà©à¥¤ &#8220;ਸਮੱà¨à¨°à© ਨà©à©° à¨à¨µà¨° à¨à¨°à¨¨ ਦ੠à¨à¨¾à¨¹à¨²à© ਵਿੱà¨, ਠਸà©à¨ à¨à¨ ਵਾਰ ਬੱà¨à¨¿à¨à¨ ਨà©à©° à¨à¨¹ ਮà©à¨à© ਪà©à¨°à¨¦à¨¾à¨¨ à¨à¨°à¨¨ ਵਿੱਠਠਸਫਲ ਰਹਿੰਦ੠ਹਾà¨,&#8221; ਮਾਤੰà¨à© à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à© ਹà©à¥¤</p>
<p>&#8220;à¨à¨¿à¨¸à© ਵ੠ਵਿਠà¨à¨¤à© ਲਠà¨à© ਮà©à¨°à© à¨à¨µà¨¾à¨à¨¼ ਸà©à¨£ ਸà¨à¨¦à¨¾ ਹà©, ਮà©à¨ à¨à¨¹à¨¨à¨¾à¨ ਨà©à©° ਠਸਲ ਵਿੱਠਸਮੱà¨à¨°à© à¨à¨µà¨°à©à¨ ਨà©à©° à¨à¨à¨¾à¨à¨£ ਠਤ੠ਵਿਹਾਰਠਸਿੱà¨à¨£ ਲਠਵਧà©à¨°à© à¨à¨à¨¸à¨ªà©à¨à¨° ਪà©à¨°à¨¦à¨¾à¨¨ à¨à¨°à¨¨ ਬਾਰ੠ਵਿà¨à¨¾à¨° à¨à¨°à¨¨ ਦ੠ਬà©à¨¨à¨¤à© à¨à¨°à¨¾à¨à¨à©,&#8221; à¨à¨¹ à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à© ਹà©à¥¤ ਸà©à¨°à© ਰਾà¨à¨¸à¨¼à©à¨à¨°à¨¨ ਸਮਾà¨à¨¿à¨ ਵਿà¨à¨¿à¨à¨¨ ਲਠà¨à©à©±à¨²à©à¨¹à© ਪà©à¨¸à¨¤à¨ ਪà©à¨°à©à¨à¨¿à¨à¨µà¨¾à¨ ਦ੠ਵà¨à¨¾à¨²à¨¤ à¨à¨°à¨¦à© ਹਨ ਠਤ੠à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à© ਹਨ: &#8220;à¨à¨¦à¨¾à¨¹à¨°à¨£ ਵà¨à©à¨, ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à©à¨à¨ ਨà©à©° ਪੱà¨à¨®à© à¨à¨¾à¨ &#8216;ਤ੠ਲ੠à¨à¨¾à¨, à¨à¨¿à©±à¨¥à© ਵਿਦਿà¨à¨°à¨¥à© à¨à¨²à¨µà¨¾à¨¯à© ਠਤ੠à¨à©à¨µ ਵਿà¨à¨¿à©°à¨¨à¨¤à¨¾ &#8216;ਤ੠ਪà©à¨°à¨à¨¾à¨µ ਨà©à©° ਸਮà¨à¨£à¨à©à¥¤&#8221;</p>
<p>ਸ਼à©à¨°à©à¨®à¨¤à© ਸ਼à©à¨°à©à¨¬à¨¾à¨²à¨¾à¨à© ਦਸੰਬਰ ਵਿੱਠਮਹਾਨ ਹਿਮਾਲਿਠਦ੠à¨à¨ªà¨£à© ਠà¨à¨²à© ਯਾਤਰਾ ਲਠਪà©à¨°à© ਤਰà©à¨¹à¨¾à¨ ਤਿà¨à¨° ਹà©à¥¤ à¨à¨¾à¨µà©à¨ ਸà©à¨°à© ਸ਼ਰਮਾ ਨ੠à¨à¨¸ ਨà©à©° à¨à¨ à©à¨° ਸਰਦà©à¨à¨ ਵਿੱਠà¨à©à¨à©à¨à¨ ਦ੠à¨à¨¼à¨¤à¨°à¨¿à¨à¨ ਬਾਰ੠à¨à©à¨¤à¨¾à¨µà¨¨à© ਦਿੱਤ੠ਸà©, ਪਰ ਠà¨à¨¿à¨¹à¨¾ ਲੱà¨à¨¦à¨¾ ਹ੠à¨à¨¿ à¨à¨¹ ਪਹਾà©à© à¨à©à¨¤à¨°à¨¾à¨ ਦ੠à¨à©à¨ à¨à¨°à¨¨ ਦ੠à¨à¨ªà¨£à© ਫà©à¨¸à¨²à© ਤà©à¨ à¨à¨¦à© ਵ੠ਨਹà©à¨ ਹà¨à¨¿à¨à¥¤ </p>
<p>“ਮà©à¨ à¨à©±à¨ ਸà©à¨°à©±à¨à¨¿à¨ ਤ ਹਾà¨à¨à¨¿à©°à¨ ਸਮà©à¨¹ ਵਿੱà¨à©à¨ ਲੰਠਰਿਹਾ ਹਾà¨à¥¤ à¨à¨¸ ਲਠਮà©à¨ à¨à¨¸à¨µà©°à¨¦ ਹਾਠà¨à¨¿ ਸਠà¨à©à¨ ਠà©à¨ ਹ੠à¨à¨¾à¨µà©à¨à¨¾,” ਸ਼à©à¨°à©à¨®à¨¤à© ਸ਼à©à¨°à©à¨¬à¨¾à¨²à¨¾à¨à© à¨à¨¹à¨¿à©°à¨¦à© ਹà©, à¨à© à¨à¨¿ à¨à¨ªà¨£à©à¨à¨ à¨à¨²à¨¾à¨¸à¨¾à¨ ਵਿੱਠà¨à© ਨੰਬਰ, à¨à©à¨°à¨¾à¨«à¨¼ ਠਤ੠ਠੰà¨à©à© ਸਿੱਠਰਹ੠ਹà©, à¨à¨¨à©à¨¹à¨¾à¨ ਨà©à©° ਸਿੱà¨à¨£ ਠਤ੠ਸਮà¨à¨£ ਲਠà¨à©à¨¦à¨°à¨¤ ਵਿੱਠà¨à¨¾à¨£ ਦਾ à¨à¨°à©à¨¸à¨¾ ਰੱà¨à¨¦à© ਹà©à¥¤ </p>
<p>ਸ਼à©à¨°à©à¨®à¨¤à© ਸ਼à©à¨°à©à¨¬à¨¾à¨²à¨¾à¨à© ਨà©à©° ਪà©à¨°à¨¾ ਯà¨à©à¨¨ ਨਹà©à¨ ਹ੠à¨à¨¿ à¨à¨¹ ਯਾਤਰਾ &#8216;ਤ੠à¨à© ਸਿੱà¨à¨£à¨à©à¥¤ ਫਿਰ ਵ੠à¨à¨¸à¨¨à©à©° ਯà¨à©à¨¨ ਹ੠à¨à¨¿ &#8220;à¨à¨¿à¨µà©à¨ ਤà©à¨¸à©à¨ ਸਫ਼ਰ à¨à¨°à¨¦à© ਹà©, ਨਵà©à¨à¨ à¨à¨¹à¨¾à¨£à©à¨à¨ ਸਾਹਮਣ੠à¨à¨à¨à¨¦à©à¨à¨ ਹਨ।&#8221;</p>
<div class="articleblock-container" id="arthardpv"></div>
<div class="update-publish-time article-published-time-end"></div>
<div class="comments-shares share-page flex print-hide" data-artid="68890000" data-title="At Azim Premji University, event on climate change highlights learning by doing " data-url="https://www.thehindu.com/incoming/at-azim-premji-university-event-on-climate-change-highlights-learning-by-doing/article68890000.ece">
<div class="left">
<div class="share">
<ul class="share-list bottom" style="display: none;">
<li class="copy-link" onclick="if (!window.__cfRLUnblockHandlers) return false; copytext('https://www.thehindu.com/incoming/at-azim-premji-university-event-on-climate-change-highlights-learning-by-doing/article68890000.ece');" data-cf-modified-91976d83cae9367030b4ac21-="">
<p> ਲਿੰਠà¨à¨¾à¨ªà© à¨à¨°à© </p>
</li>
<li class="email">
<p> à¨à¨®à©à¨² </p>
</li>
<li class="facebook" onclick="if (!window.__cfRLUnblockHandlers) return false; openShareLink('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fwww.thehindu.com%2Fincoming%2Fat-azim-premji-university-event-on-climate-change-highlights-learning-by-doing%2Farticle68890000.ece&;t=At%20Azim%20Premji%20University%2C%20event%20on%20climate%20change%20highlights%20learning%20by%20doing%20')" data-cf-modified-91976d83cae9367030b4ac21-="">
<p> ਫà©à¨¸à¨¬à©à©±à¨ </p>
</li>
<li class="twitter" onclick="if (!window.__cfRLUnblockHandlers) return false; openShareLink('https://twitter.com/intent/tweet?url=https%3A%2F%2Fwww.thehindu.com%2Fincoming%2Fat-azim-premji-university-event-on-climate-change-highlights-learning-by-doing%2Farticle68890000.ece&;text=At%20Azim%20Premji%20University%2C%20event%20on%20climate%20change%20highlights%20learning%20by%20doing%20')" data-cf-modified-91976d83cae9367030b4ac21-="">
<p> à¨à¨µà¨¿à©±à¨à¨° </p>
</li>
<li class="telegram" onclick="if (!window.__cfRLUnblockHandlers) return false; openShareLink('https://t.me/share/url?url=https%3A%2F%2Fwww.thehindu.com%2Fincoming%2Fat-azim-premji-university-event-on-climate-change-highlights-learning-by-doing%2Farticle68890000.ece&;text=At%20Azim%20Premji%20University%2C%20event%20on%20climate%20change%20highlights%20learning%20by%20doing%20')" data-cf-modified-91976d83cae9367030b4ac21-="">
<p> à¨à©à¨²à©à¨à©à¨°à¨¾à¨® </p>
</li>
<li class="in" onclick="if (!window.__cfRLUnblockHandlers) return false; openShareLink('https://www.linkedin.com/shareArticle?url=https%3A%2F%2Fwww.thehindu.com%2Fincoming%2Fat-azim-premji-university-event-on-climate-change-highlights-learning-by-doing%2Farticle68890000.ece&;title=At%20Azim%20Premji%20University%2C%20event%20on%20climate%20change%20highlights%20learning%20by%20doing%20')" data-cf-modified-91976d83cae9367030b4ac21-="">
<p> ਲਿੰà¨à¨¡à¨à¨¨ </p>
</li>
<li class="whatsapp" onclick="if (!window.__cfRLUnblockHandlers) return false; openShareLink('https://api.whatsapp.com//send?text=At%20Azim%20Premji%20University%2C%20event%20on%20climate%20change%20highlights%20learning%20by%20doing%20%20-%20https%3A%2F%2Fwww.thehindu.com%2Fincoming%2Fat-azim-premji-university-event-on-climate-change-highlights-learning-by-doing%2Farticle68890000.ece')" data-cf-modified-91976d83cae9367030b4ac21-="">
<p> ਵà¨à¨¸à¨à¨ª</p>
</li>
<li class="reddit" onclick="if (!window.__cfRLUnblockHandlers) return false; openShareLink('https://reddit.com/submit?url=https%3A%2F%2Fwww.thehindu.com%2Fincoming%2Fat-azim-premji-university-event-on-climate-change-highlights-learning-by-doing%2Farticle68890000.ece&;title=At%20Azim%20Premji%20University%2C%20event%20on%20climate%20change%20highlights%20learning%20by%20doing%20')" data-cf-modified-91976d83cae9367030b4ac21-="">
<p> reddit </p>
</li>
</ul>
</div>
</div>
<div class="right">
<div class="read-later"><button class="btn read-later-btn" data-articleid="68890000" style="display:none" data-ga-labelclick="ReadLater"><span>ਬਾਠਦ ਵਿੱਠਪà©à©à¨¹à©</span></button></p>
<div class="delete-tool-tip" style="display: none;"><a rel="nofollow noopener" target="_blank" class="delete bookmarkdelete"></p>
<p> ਹà¨à¨¾à¨à¨£à¨¾<br />
 </a><br />
 ਸਾਰ੠ਦà©à¨à©
 </div>
</div>
</div>
</div>
<div class="spliter pt-0 mb-0 print-hide"></div>
<div class="article-ad two-side text-ad print-hide">
<div class="ad-text" id="artproduct2"></div>
</div>
<p><script data-cfasync="false">var totalPcount = document.querySelectorAll(".articlebodycontent>p")
if(totalPcount.length > 1)
 insertElementEnd(totalPcount[1],createElementScript("div","","artmeterpv"))
else
 insertElementbegin(document.querySelector(".articlebodycontent"),createElementScript("div","","artmeterpv"))
</script></p>
<div class="d-none d-lg-block d-xl-block"><script data-cfasync="false">
 totalPcount = totalPcount || [];
 if (totalPcount.length > 0 && isDeviceEnabled("large") && Number.isInteger(1) && totalPcount.length >= (0 + 3)) 
 var container = document.createElement("div");
 container.className = "article-ad";
 container.appendChild(createElementScript("div", "dfp-ad articleinlinead", "Desktop_AT_Mid01", minHeight: '90px'));
 insertElementEnd(totalPcount[1 - 1], container)
 </script><!-- Begin DFP : /22390678/TH_Desktop_AT_Mid01, publisher: The Hindu --></p>
<div><script type="91976d83cae9367030b4ac21-text/javascript">if (totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(1) && totalPcount.length >= (0 + 3)) if (isDeviceEnabled("large")) 
 googletag.cmd.push(function() 
 googletag.defineSlot('/22390678/TH_Desktop_AT_Mid01', [728, 90], 'Desktop_AT_Mid01').addService(googletag.pubads());
 );
 userIdentify.then(function() if (isDeviceEnabled("large") && isNonSubcribedUser() && totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(1) && totalPcount.length >= (0 + 3)) googletag.cmd.push(function() 
 googletag.display('Desktop_AT_Mid01');
 );
 );</script></div>
<p><!-- End DFP : /22390678/TH_Desktop_AT_Mid01, publisher: The Hindu --><script data-cfasync="false">
 totalPcount = totalPcount || [];
 if (totalPcount.length > 0 && isDeviceEnabled("large") && Number.isInteger(3) && totalPcount.length >= (2 + 3)) 
 var container = document.createElement("div");
 container.className = "article-ad";
 container.appendChild(createElementScript("div", "dfp-ad articleinlinead", "Desktop_Inarticle_1x1", minHeight: '250px'));
 insertElementEnd(totalPcount[3 - 1], container)
 </script><!-- Begin DFP : /22390678/Hindu_Desktop_Inarticle_1x1, publisher: The Hindu --></p>
<div><script type="91976d83cae9367030b4ac21-text/javascript">if (totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(3) && totalPcount.length >= (2 + 3)) if (isDeviceEnabled("large")) 
 googletag.cmd.push(function() 
 googletag.defineSlot('/22390678/Hindu_Desktop_Inarticle_1x1', [1, 1], 'Desktop_Inarticle_1x1').addService(googletag.pubads());
 );
 userIdentify.then(function() if (isDeviceEnabled("large") && isNonSubcribedUser() && totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(3) && totalPcount.length >= (2 + 3)) googletag.cmd.push(function() 
 googletag.display('Desktop_Inarticle_1x1');
 );
 );</script></div>
<p><!-- End DFP : /22390678/Hindu_Desktop_Inarticle_1x1, publisher: The Hindu --><script data-cfasync="false">
 totalPcount = totalPcount || [];
 if (totalPcount.length > 0 && isDeviceEnabled("large") && Number.isInteger(6) && totalPcount.length >= (5 + 3)) 
 var container = document.createElement("div");
 container.className = "article-ad";
 container.appendChild(createElementScript("div", "dfp-ad articleinlinead", "Desktop_AT_Mid02", minHeight: '90px'));
 insertElementEnd(totalPcount[6 - 1], container)
 </script><!-- Begin DFP : /22390678/TH_Desktop_AT_Mid02, publisher: The Hindu --></p>
<div><script type="91976d83cae9367030b4ac21-text/javascript">if (totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(6) && totalPcount.length >= (5 + 3)) if (isDeviceEnabled("large")) 
 googletag.cmd.push(function() 
 googletag.defineSlot('/22390678/TH_Desktop_AT_Mid02', [728, 90], 'Desktop_AT_Mid02').addService(googletag.pubads());
 );
 userIdentify.then(function() if (isDeviceEnabled("large") && isNonSubcribedUser() && totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(6) && totalPcount.length >= (5 + 3)) googletag.cmd.push(function() 
 googletag.display('Desktop_AT_Mid02');
 );
 );</script></div>
<p><!-- End DFP : /22390678/TH_Desktop_AT_Mid02, publisher: The Hindu --><script data-cfasync="false">
 totalPcount = totalPcount || [];
 if (totalPcount.length > 0 && isDeviceEnabled("large") && Number.isInteger(9) && totalPcount.length >= (8 + 3)) 
 var container = document.createElement("div");
 container.className = "article-ad";
 container.appendChild(createElementScript("div", "dfp-ad articleinlinead", "Desktop_AT_Mid03", minHeight: '90px'));
 insertElementEnd(totalPcount[9 - 1], container)
 </script><!-- Begin DFP : /22390678/TH_Desktop_AT_Mid03, publisher: The Hindu --></p>
<div><script type="91976d83cae9367030b4ac21-text/javascript">if (totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(9) && totalPcount.length >= (8 + 3)) if (isDeviceEnabled("large")) 
 googletag.cmd.push(function() 
 googletag.defineSlot('/22390678/TH_Desktop_AT_Mid03', [728, 90], 'Desktop_AT_Mid03').addService(googletag.pubads());
 );
 userIdentify.then(function() if (isDeviceEnabled("large") && isNonSubcribedUser() && totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(9) && totalPcount.length >= (8 + 3)) googletag.cmd.push(function() 
 googletag.display('Desktop_AT_Mid03');
 );
 );</script></div>
<p><!-- End DFP : /22390678/TH_Desktop_AT_Mid03, publisher: The Hindu --><script data-cfasync="false">
 totalPcount = totalPcount || [];
 if (totalPcount.length > 0 && isDeviceEnabled("large") && Number.isInteger(12) && totalPcount.length >= (11 + 3)) 
 var container = document.createElement("div");
 container.className = "article-ad";
 container.appendChild(createElementScript("div", "dfp-ad articleinlinead", "Desktop_AT_Mid04", minHeight: '90px'));
 insertElementEnd(totalPcount[12 - 1], container)
 </script><!-- Begin DFP : /22390678/TH_Desktop_AT_Mid04, publisher: The Hindu --></p>
<div><script type="91976d83cae9367030b4ac21-text/javascript">if (totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(12) && totalPcount.length >= (11 + 3)) if (isDeviceEnabled("large")) 
 googletag.cmd.push(function() 
 googletag.defineSlot('/22390678/TH_Desktop_AT_Mid04', [728, 90], 'Desktop_AT_Mid04').addService(googletag.pubads());
 );
 userIdentify.then(function() if (isDeviceEnabled("large") && isNonSubcribedUser() && totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(12) && totalPcount.length >= (11 + 3)) googletag.cmd.push(function() 
 googletag.display('Desktop_AT_Mid04');
 );
 );</script></div>
<p><!-- End DFP : /22390678/TH_Desktop_AT_Mid04, publisher: The Hindu --><script data-cfasync="false">
 totalPcount = totalPcount || [];
 if (totalPcount.length > 0 && isDeviceEnabled("large") && Number.isInteger(15) && totalPcount.length >= (14 + 3)) 
 var container = document.createElement("div");
 container.className = "article-ad";
 container.appendChild(createElementScript("div", "dfp-ad articleinlinead", "Desktop_AT_Mid05", minHeight: '90px'));
 insertElementEnd(totalPcount[15 - 1], container)
 </script><!-- Begin DFP : /22390678/TH_Desktop_AT_Mid05, publisher: The Hindu --></p>
<div><script type="91976d83cae9367030b4ac21-text/javascript">if (totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(15) && totalPcount.length >= (14 + 3)) if (isDeviceEnabled("large")) 
 googletag.cmd.push(function() 
 googletag.defineSlot('/22390678/TH_Desktop_AT_Mid05', [728, 90], 'Desktop_AT_Mid05').addService(googletag.pubads());
 );
 userIdentify.then(function() if (isDeviceEnabled("large") && isNonSubcribedUser() && totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(15) && totalPcount.length >= (14 + 3)) googletag.cmd.push(function() 
 googletag.display('Desktop_AT_Mid05');
 );
 );</script></div>
<p><!-- End DFP : /22390678/TH_Desktop_AT_Mid05, publisher: The Hindu --></div>
<div class="d-block d-sm-none "><script data-cfasync="false">
 totalPcount = totalPcount || [];
 if (totalPcount.length > 0 && isDeviceEnabled("small") && Number.isInteger(1) && totalPcount.length >= (0 + 3)) 
 var container = document.createElement("div");
 container.className = "article-ad";
 container.appendChild(createElementScript("div", "dfp-ad articleinlinead", "MWeb_AT_Middle01", minHeight: '280px'));
 insertElementEnd(totalPcount[1 - 1], container)
 </script><!-- Begin DFP : /22390678/TH_MWeb_AT_Middle01, publisher: The Hindu --></p>
<div><script type="91976d83cae9367030b4ac21-text/javascript">if (totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(1) && totalPcount.length >= (0 + 3)) if (isDeviceEnabled("small")) 
 googletag.cmd.push(function() 
 googletag.defineSlot('/22390678/TH_MWeb_AT_Middle01', [[300, 250], [336, 280]], 'MWeb_AT_Middle01').addService(googletag.pubads());
 );
 userIdentify.then(function() if (isDeviceEnabled("small") && isNonSubcribedUser() && totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(1) && totalPcount.length >= (0 + 3)) googletag.cmd.push(function() 
 googletag.display('MWeb_AT_Middle01');
 );
 );</script></div>
<p><!-- End DFP : /22390678/TH_MWeb_AT_Middle01, publisher: The Hindu --><script data-cfasync="false">
 totalPcount = totalPcount || [];
 if (totalPcount.length > 0 && isDeviceEnabled("small") && Number.isInteger(3) && totalPcount.length >= (2 + 3)) 
 var container = document.createElement("div");
 container.className = "article-ad";
 container.appendChild(createElementScript("div", "dfp-ad articleinlinead", "Mweb_Inarticle_1x1", minHeight: '250px'));
 insertElementEnd(totalPcount[3 - 1], container)
 </script><!-- Begin DFP : /22390678/TH_Mweb_Inarticle_1x1, publisher: The Hindu --></p>
<div><script type="91976d83cae9367030b4ac21-text/javascript">if (totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(3) && totalPcount.length >= (2 + 3)) if (isDeviceEnabled("small")) 
 googletag.cmd.push(function() 
 googletag.defineSlot('/22390678/TH_Mweb_Inarticle_1x1', [1, 1], 'Mweb_Inarticle_1x1').addService(googletag.pubads());
 );
 userIdentify.then(function() if (isDeviceEnabled("small") && isNonSubcribedUser() && totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(3) && totalPcount.length >= (2 + 3)) googletag.cmd.push(function() 
 googletag.display('Mweb_Inarticle_1x1');
 );
 );</script></div>
<p><!-- End DFP : /22390678/TH_Mweb_Inarticle_1x1, publisher: The Hindu --><script data-cfasync="false">
 totalPcount = totalPcount || [];
 if (totalPcount.length > 0 && isDeviceEnabled("small") && Number.isInteger(6) && totalPcount.length >= (5 + 3)) 
 var container = document.createElement("div");
 container.className = "article-ad";
 container.appendChild(createElementScript("div", "dfp-ad articleinlinead", "MWeb_AT_Middle02", minHeight: '280px'));
 insertElementEnd(totalPcount[6 - 1], container)
 </script><!-- Begin DFP : /22390678/TH_MWeb_AT_Middle02, publisher: The Hindu --></p>
<div><script type="91976d83cae9367030b4ac21-text/javascript">if (totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(6) && totalPcount.length >= (5 + 3)) if (isDeviceEnabled("small")) 
 googletag.cmd.push(function() 
 googletag.defineSlot('/22390678/TH_MWeb_AT_Middle02', [[300, 250], [336, 280]], 'MWeb_AT_Middle02').addService(googletag.pubads());
 );
 userIdentify.then(function() if (isDeviceEnabled("small") && isNonSubcribedUser() && totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(6) && totalPcount.length >= (5 + 3)) googletag.cmd.push(function() 
 googletag.display('MWeb_AT_Middle02');
 );
 );</script></div>
<p><!-- End DFP : /22390678/TH_MWeb_AT_Middle02, publisher: The Hindu --><script data-cfasync="false">
 totalPcount = totalPcount || [];
 if (totalPcount.length > 0 && isDeviceEnabled("small") && Number.isInteger(9) && totalPcount.length >= (8 + 3)) 
 var container = document.createElement("div");
 container.className = "article-ad";
 container.appendChild(createElementScript("div", "dfp-ad articleinlinead", "MWeb_AT_Middle03", minHeight: '280px'));
 insertElementEnd(totalPcount[9 - 1], container)
 </script><!-- Begin DFP : /22390678/TH_MWeb_AT_Middle03, publisher: The Hindu --></p>
<div><script type="91976d83cae9367030b4ac21-text/javascript">if (totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(9) && totalPcount.length >= (8 + 3)) if (isDeviceEnabled("small")) 
 googletag.cmd.push(function() 
 googletag.defineSlot('/22390678/TH_MWeb_AT_Middle03', [[300, 250], [336, 280]], 'MWeb_AT_Middle03').addService(googletag.pubads());
 );
 userIdentify.then(function() if (isDeviceEnabled("small") && isNonSubcribedUser() && totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(9) && totalPcount.length >= (8 + 3)) googletag.cmd.push(function() 
 googletag.display('MWeb_AT_Middle03');
 );
 );</script></div>
<p><!-- End DFP : /22390678/TH_MWeb_AT_Middle03, publisher: The Hindu --><script data-cfasync="false">
 totalPcount = totalPcount || [];
 if (totalPcount.length > 0 && isDeviceEnabled("small") && Number.isInteger(12) && totalPcount.length >= (11 + 3)) 
 var container = document.createElement("div");
 container.className = "article-ad";
 container.appendChild(createElementScript("div", "dfp-ad articleinlinead", "MWeb_AT_Middle04", minHeight: '280px'));
 insertElementEnd(totalPcount[12 - 1], container)
 </script><!-- Begin DFP : /22390678/TH_MWeb_AT_Middle04, publisher: The Hindu --></p>
<div><script type="91976d83cae9367030b4ac21-text/javascript">if (totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(12) && totalPcount.length >= (11 + 3)) if (isDeviceEnabled("small")) 
 googletag.cmd.push(function() 
 googletag.defineSlot('/22390678/TH_MWeb_AT_Middle04', [[300, 250], [336, 280]], 'MWeb_AT_Middle04').addService(googletag.pubads());
 );
 userIdentify.then(function() if (isDeviceEnabled("small") && isNonSubcribedUser() && totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(12) && totalPcount.length >= (11 + 3)) googletag.cmd.push(function() 
 googletag.display('MWeb_AT_Middle04');
 );
 );</script></div>
<p><!-- End DFP : /22390678/TH_MWeb_AT_Middle04, publisher: The Hindu --><script data-cfasync="false">
 totalPcount = totalPcount || [];
 if (totalPcount.length > 0 && isDeviceEnabled("small") && Number.isInteger(15) && totalPcount.length >= (14 + 3)) 
 var container = document.createElement("div");
 container.className = "article-ad";
 container.appendChild(createElementScript("div", "dfp-ad articleinlinead", "MWeb_AT_Middle05", minHeight: '280px'));
 insertElementEnd(totalPcount[15 - 1], container)
 </script><!-- Begin DFP : /22390678/TH_MWeb_AT_Middle05, publisher: The Hindu --></p>
<div><script type="91976d83cae9367030b4ac21-text/javascript">if (totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(15) && totalPcount.length >= (14 + 3)) if (isDeviceEnabled("small")) 
 googletag.cmd.push(function() 
 googletag.defineSlot('/22390678/TH_MWeb_AT_Middle05', [[300, 250], [336, 280]], 'MWeb_AT_Middle05').addService(googletag.pubads());
 );
 userIdentify.then(function() if (isDeviceEnabled("small") && isNonSubcribedUser() && totalPcount.length > 0 && Number.isInteger(15) && totalPcount.length >= (14 + 3)) googletag.cmd.push(function() 
 googletag.display('MWeb_AT_Middle05');
 );
 );</script></div>
<p><!-- End DFP : /22390678/TH_MWeb_AT_Middle05, publisher: The Hindu --></div>
</div>
<p><script async src="https://platform.twitter.com/widgets.js" charset="utf-8"></script></p>

ਅਜ਼ੀਮ ਪ੍ਰੇਮਜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ, ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ ‘ਤੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਕਰ ਕੇ ਸਿੱਖਣ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ

